KINOLOGIJA VOJVODINE

U izveštaju o radu Saveza lovačkih organizacija za Vojvodinu za 1945/46. godinu („Vojvođanski lovac” br. 1 iz 1946) izneto je da je Savez poklonio mnogo pažnje razvoju kinologije. Kako se ističe u ovom izveštaju, da bi se stvorio interes za gajenje i držanje rasnih lovačkih pasa, Savez je osnovao kinološku sekciju za Vojvodinu. U ovu svrhu Uprava Saveza spremiće Pravila za izložbe i smotre pasa, pravila za utakmice pasa, pravila za sudije, pravila za rodovnik, pravila za odgajivališta, pravila za parenje pasa i dr. Takođe je istaknuto da se za ovakav stručni rad moraju angažovati novi stručni i sposobni ljudi.

U prilogu ovog materijala u celosti objavljujemo Pravilnik Kinološke sekcije Saveza lovačkih društava Vojvodine, koji je objavljen u Vojvođanskom lovcu br. 12–13, maj–juni, iz 1947. godine.

Posle 1946. godine vojvođanski lovci su bili učlanjeni u Kinološko udruženje Srbije, a od 1950. godine u svoju podružnicu tog udruženja. Naime, u Novom Sadu je 19. februara 1950. godine po preporuci Ministarstva šumarstva održana osnivačka skupština „Podružnice Kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu”. U Upravni odbor Podružnice izabrani su: za predsednika Miladin Tutorov, za podpredsednika dr Radivoj Lazić, za sekretara Stanoje Gavrilović, za blagajnika Sava Borovac, za vodu matične knjige Sergije Stanišić i članovi Đorđe Radošević i Mirko Božićić. U Nadzorni odbor izabrani su: Aleksandar Maksimović, Radomir Ivković i Nebojša Jovanović. Na istoj skupštini odlučeno je da se tadašnjem Podsavezu lovačkih društava za Vojvodinu uputi predstavka, da preporuči svim lovačkim društvima, da se kao redovni članovi upišu u Podružnicu. Od Podsaveza lovačkih društava zatražena je i dobijena materijalna pomoć. Predviđeni plan održavanja smotri lovačkih pasa u više mesta, kao i jedna utakmica pasa, nije bio ostvaren zbog slabog angažovanja lovačkih društava na koja se Podružnica oslanjala.

Odbor je predviđao u svom planu da bi trebalo nabaviti nekoliko rasnih pasa za priplod i podići modernu psetarnicu. Međutim, zbog loših materijalnih prilika ovo je moralo da bude odloženo.

Na sednici Upravnog odbora od 20. decembra 1950. godine Upravni odbor je doneo odluku da se umesto Đorđa Radoševića, koji je pogrešno biran za člana Upravnog odbora, smatra članom dr Radivoj Lazić, jer mesto podpredsednika nije predviđeno.

Skupština Podružnice Kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu održana je 15. aprila 1951. godine u Novom Sadu, u velikoj dvorani Okružnog suda. Zapisnik je vodio Stanoje Gavrilović, sekretar. Na Skupštini su bili prisutni dr Radivoj Lazić, Sergije Stanišić, Aleksandar Maksimović, Mirko Božićić, Nebojša Jovanović, Sava Borovac, članovi odbora; 41 delegat sa teritorije APV i 32 člana iz unutrašnjosti Vojvodine.

Skupština Podružnice jednoglasno je izabrala Upravni odbor: predsednik Miladin Tutorov iz Novog Sada, podpredsednika dr Radivoj Lazić iz Zmajeva, sekretar Stanoje Gavrilović, blagajnik Sava Borovac i članovi uprave Luka Mrkšić, Pera Jovanović, dr Đorđe Radić, Mirko Božićić (Novi Sad); Aleksandar Maksimović, dr Vasa Jovanović (Pančevo); Sergije Stanišić (Subotica); zamenike dr Gustava Kertela, Miloša Kokanova (Stara Moravica).

U Nadzorni odbor izabrani su: Božidar Janković (Novi Sad), Branko Čurčić (Žabalj), Branko Berić (Apatin) i zamenik Đorđe Ćirić (Novi Sad).

Na sednici Upravnog odbora od 8. maja 1951. sekretar Stanoje Gavrilović podneo je ostavku koju Upravni odbor nije prihvatio. Na istoj ovoj sednici izabran je za privremenog vođu rodovne knjige Aleksandar Maksimović, a za domaćina izabran je Mirko Božičić sa mandatom od jedne godine.

Na sednici Upravnog odbora Podružnice kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu, održanoj 17. maja 1951. u Novom Sadu, prihvaćena je ostavka sekretara Stanoja Gavrilovića i na njegovo mesto je biran dr Đorđe Radić od 1. juna 1951. i da mu od tada teče plata od 3000 dinara mesečno s tim da sekretarske dužnosti vrši tri puta nedeljno, po podne.

U Okružnom sudu u Novom Sadu, 27. maja 1951, na zahtev Kinološkog saveza FNRJ održana je vanredna skupština Podružnice Kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu sa jednom jednom tačkom u vezi razrešenja predsednika (Miladin Tutorov) i sekretara (Stanoje Gavrilović) sa funkcija, a zbog pisanja netačnih podataka o našoj kinologiji u belgijskom časopisu. Na ovoj Skupštini razrešen je kompletan Upravni odbor Podružnice i izabran je Privremeni upravni odbor: predsednik Vasa Terzić, sekretar dr Đorđe Radić, blagajnik Milan Marić i članovi Ozren Radošević, Joca Slankamenac, Jovica Milinkov, Spasoje Atanacković, dr Aleksandar Radić i Sergije Stanišić. U Privremeni Nadzorni odbor izabrani su: predsednik Radomir Ivković, Vojin Tatić i Radivoj Radak. Predsednik Nadzornog odbora izabran je na sednici od 6. avgusta 1951. godine. Mandat i Upravnog i Nadzornog odbora traje do saziva redovne Skupštine.

Na sednici Upravnog odbora Podružnice od 7. juna 1951. za pomoćnog sekretara primljen je Milan Popović iz Novog Sada, da obavlja sve tekuće poslove sa platom od 3800 dinara mesečno, a da se Milošu Mariću, blagajniku, plaća po 1000 dinara mesečno.

Na sednici Upravnog odbora Podružnice od 2. jula 1951. razmatrano je mesto tehničkog sekretara Milana Popovića i blagajnika Milana Marića, da nisu preuzeli poslove, i da treba tražiti druge. Na istoj ovoj sednici Upravnog odbora predsednik Podružnice Vasa Terzić je ponudio ostavku, koju Upravni odbor nije prihvatio.

Na sednici Upravnog odbora od 6. avgusta 1951. godine prihvaćena je ostavka sekretara Podružnice dr Đorđa Radića, i na predlog Ozrena Radoševića kooptiran je novi sekretar Aleksandar Teofanović, podpredsednik Podsaveza Lovačkih društava. U isto vreme doneta je odluka da se u Izvršni odbor Podružnice kooptira Ozren Radošević.

Na sednici Upravnog odbora Podružnice od 11. februara 1952, predsednik Vasa Terzić je ponovo ponudio ostavku, koju Izvršni odbor nije prihvatio već ga zamolio da posao obavlja do glavne skupštine.

Na redovnoj godišnjoj skupštini Kinološkog udruženja NR Srbije, podružnice za Vojvodinu, održanoj 30. marta 1952. godine, izabran je novi Upravni i Nadzorni odbor. U Upravni odbor su izabrani: predsednik Vasa M. Terzić, podpredsednik dr Vojislav Vasić, sekretar Aleksandar Teofanović, blagajnik Đorđe Velbabović, članovi uprave Mile Dobanovački, Ozren Radošević, Milan Vrtunski, Marko Stankov, Vlada Bošnjaković, Milan Petričić, dr Đorđe Radić, Petar Malagurski i Sava Laćarac, zamenici Emil Sluha, dr Vojislav Letić, Aladar Herbik. U Nadzorni odbor su izabrani: Boško Kovačević, Mihajlo Ofenbeker i Radivoj Radak.

Naredna Godišnja skupština Kinološke podružnice za Vojvodinu održana je 22. marta 1953. godine, kada su izabrani novi Upravni i Nadzorni odbor. U Upravni odbor izabrani su: predsednik Ozren Radošević, podpredsednik Radivoj Lazić iz Sente, sekretar Milan Vrtunski, blagajnik Savo Borovac, članovi dr Đorđe Radić, Šaca Teofanović, Mile Dobanovački, Ilija Kokotović iz Odžaka, Milan Petričić, Ivica Vučković i Mihajlo Ofenbeker, i zamenici Srboljub Karapandžić iz Sente, Vlada Janać iz Sremske Mitrovice i Mita Niketić iz Sremske Kamenice. U Nadzorni odbor su izabrani Aladar Herbih, dr Stojan Letić i Boško Kovačević.

Na ovoj Skupštini delegati su izabrali Vasu Terzića za doživotnog počasnog predsednika.

Prvu smotru pasa Podružnica je održala 13. maja 1951. godine na Sajmištu u Novom Sadu, gde je bilo privedeno 130 pasa. Na sledećoj smotri u Novom Sadu, 23. juna 1957, privedeno je 160 pasa. Pse su ocenjivale kinološke sudije iz Beograda, Nikola Radovanović i Milorad Tadić, a pripravnici su bili Ozren Radošević i Milan Otić iz Novog Sada.

Ubrzo dolazi do smene u rukovodstvu Podružnice, pa je za novog predsednika izabran Vasa Terzić, a za sekretara dr Đorđe Radić. Nova uprava počinje da sprovodi plan nabavke rasnih lovačkih pasa, pa je kao prva nabavljena Anne w. Hellerau, kratkodlaka nemica, a zatim i Budo Jarsški, takođe nemački kratkodlaki ptičar. Posle kupovine još nekoliko nemačkih ptičara, usledila je nabavka jazavičara i lovnih terijera.

Na Godišnjoj skupštini održanoj 22. marta 1953. godine izabrana je nova uprava u sastavu Ozren Radošević, dr Radivoj Lazić i Milan Vrtunski.

Na Sajmištu u Novom Sadu 23. juna 1957. godine, održana je izložba pasa, a sudili su: Nikola Radovanović i Miladin Tadić iz Beograda (ispred Kinološkog udruženja NR Srbije). Sudije pripravnici su bili Ozren Radošević i Milan Otić iz Novog Sada. Na izložbu je bilo privedeno 160 pasa.

O radu ove uprave nema mnogo arhivskog materijala, ali je poznato da je u to vreme osnovana „Škola za dresuru rasnih pasa”. Prvo je bila u Futogu, a zatim je premeštena u Kačku šumu (1959). Osnivanje ove škole potpomogli su tadašnji predsednik Lovačkog saveza Vojvodine Jovan Beljanski Lala i Stevan Doronjski, tadašnji predsednik Izvršnog veća Vojvodine. Dresuru pasa u školi vodio je Ivan Čanak. Nažalost, u to vreme na tim terenima nije bilo dovoljno pernate divljači za potpunu lovačku obuku pasa.

Na skupštini Kinološkog udruženja NR Srbije održanoj u Beogradu 17. aprila 1960. godine usvojena su Pravila po kojima Kinološko udruženje NR Srbije postaje Kinološki savez NR Srbije, kao i da se Kinološka organizacija u Vojvodini zove Pokrajinski kinološki savez AP Vojvodine.

Kinološki savez Vojvodine, ranije podružnica KS Srbije (do 1960.), radi samostalno od 1954. godine. Važeći Statut KSV usvojen je na godišnjoj skupštini održanoj 1979. godine.

Radom Kinološkog saveza Vojvodine rukovodi Predsedništvo od 15 članova. Stručni savet je organ Predsedništva, koji razmatra pitanja stručnog karaktera i priprema predloge za koje konačnu odluku donosi Predsedništvo. Prema potrebi obrazuju se stalne i povremene komisije.

Predsedničke funkcije u Kinološkom savezu Vojvodine obavljali su: Radovan Isakov, Ivan Subotin, Pavle Crnojački, Zoran Belić, Petar Crvenković, Balaž Mesaroš, prof. dr Vojislav Jovanović i Dušan Ž. Vidak.

Kinološki savez Vojvodine je organizaciono i stručno u Jugoslovenskom kinološkom savezu — JKS. Svoja prava na međunarodnom planu, JKS i njegove članice ostvaruju preko Međunarodne kinološke organizacije (FCI), osnovane 1911. godine u Parizu. Sve međunarodne priredbe — izložbe i utakmice pasa — na kojima se stiču kandidature: kandidat za međunarodnog šampiona u lepoti (CACIB), odnosno kandidat za međunarodnog šampiona u radu (CACIT), pod zaštitom su FCI.

Rukovođenje stručnim i administrativnim radom u Kinološkom savezu Vojvodine od 1970. godine obavlja Vladimir Turšić, diplomirani inženjer.

Kinološke sudije za ocenjivanje oblika i rada pasa nemaju svoju stručnu organizaciju, već su direktno i preko Stručnog saveta uključene u KS Vojvodine. Broj kinoloških sudija je nedovoljan, s obzirom na broj smotri, izložbi i ispita u radu tokom jedne godine. Problem je utoliko veći, što među sudijama ima dosta potencijalnih izlagača i vodiča na ispitima rada. Sudije treba da organizuju i održavaju stručne sastanke. Pored toga, valja raditi na usklađivanju kriterijuma suđenja, da bi se izbegle veće razlike prilikom ocenjivanja.

Vojvođanski sudijski kolegijum stekao je solidnu reputaciju svojim stručnim i objektivnim suđenjem na mnogobrojnim kinološkim priredbama, izložbama i utakmicama pasa u radu, u zemlji i inostranstvu. Već pre mnogo godina, naše sudije su ocenjivale u Beogradu, Zagrebu, Mariboru, Ljubljani, Vukovaru, Osijeku, Sarajevu, Skoplju, Svetozarevu, Aleksincu, Nišu i drugim mestima. Gotovo je isti slučaj i sa utakmicama ptičara i jamara. Na međunarodnim prolećnim i jesenjim “Field Trials” takmičenjima u Umagu, Puli i Medulinu, a takođe i u Kninu, Zadru, Drnišu, Varaždinu i Čakovcu, naše kinološke sudije učestvovale su od samog početka tih takmičenja u našoj zemlji i za svoja zalaganja dobile su od organizatora odgovarajuća priznanja. Rad naših sudija je zapažen i veoma dobro ocenjen i u inostranstvu, primera radi u Mađarskoj, Rumuniji, Austriji, Italiji, Španiji, Čehoslovačkoj i Nemačkoj.

U znak reciprociteta, na velike vojvođanske kinološke priredbe pozivane su sudije iz Slovenije, Srbije i Hrvatske, a takođe i iz Austrije, Nemačke, Mađarske, Rumunije, Poljske, Čehoslovačke. Mahom su to bili veliki eksperti u svom delokrugu rada.

Prve kinološke sudije u Vojvodini bili su lovci: Ozren Radošević, Aleksandar Teofanović, dr Stojan Letić, Stevan Mrnuštik i Miloš Mihajlov.

Dosadašnja aktivnost Kinološkog saveza Vojvodine usmeravana je najvećim delom u saradnji sa Lovačkim savezom, u pravcu razvoja lovačke kinologije. Rad se uglavnom zasniva na potrebama lovačkih društava, koje se svake godine prikupljaju anketiranjem. Na bazi iskazanih potreba terena (smotre, izložbe, ispiti rada), sastavljaju se godišnji planovi, i najčešće ispunjavaju u predviđenom obimu.

Vrlo uspešna saradnja Lovačkog saveza Vojvodine sa Kinološkim savezom Vojvodine ostvaruje se već dugi niz godina preko mnogih izvrsnih lovaca i kinoloških radnika, koji su u razvoju kinologije učestvovali od prvih dana (M. Tutorov, V. Terzić, M. Božičić, P. Jovanović, A. Maksimović, dr V. Jovanović, A. Teofanović, J. Slankamenac, P. Malagurski, E. Sluha, J. Milinkov, V. Lazarević, J. Ledenac i drugi).

Posebno valja istaći da je Ozren Radošević, službenik Lovačkog saveza Vojvodine, zadužen za kinologiju sve do 1970. godine, bio markantna ličnost u lovstvu i kinologiji i da je znao da uspostavi kontakt s lovcima odgajivačima pasa na terenu. Zbog toga se njegovo ime među vojvođanskim lovcima i danas pominje s velikim poštovanjem.

Veliki značaj za unapređenje lovačke kinologije i uvođenje rasnih pasa u lovišta imao je zajednički napor LS i KS Vojvodine oko izrade novog zakonskog propisa o lovstvu. Tako je 18. maja 1977. donet pokrajinski Zakon o lovstvu, u kojem je u članu 57, stav 3 navedeno:

„da je zaštićenu divljač zabranjeno loviti nelovačkim psima, lovačkim psima koji nemaju rodovnik, psima goničima i psima koji nisu ispitani u radu”.

Primenom ovih mera na terenu i kontrolom od strane lovne inspekcije i strožim kažnjavanjem prekršaja, u lovištima više nema nerasnih pasa.

U strukturi članstva KS Vojvodine, prvo mesto zauzimaju lovci sa oko 80 odsto od ukupnog broja članstva. Ovi članovi ostvaruju svoja prava, uglavnom preko kinoloških sekcija u svojim lovačkim društvima, čiji je rad u većini slučajeva za svaku pohvalu.

Kinološki stručnjaci su uvek spremni da kroz selekciju, bilo na smotrama i izložbama, bilo na ispitima rada, obezbede lovcima kvalitetne lovačke pse. Bez takvih pasa nema uspešnog lova, a ni pravog lovačkog udruženja.

Sadašnja saradnja KS Vojvodine s lovačkim organizacijama i lovcima ostvaruje se veoma uspešno preko lovačkih udruženja, kao i preko kinoloških sekcija lovačkih društava. Svakako da se saradnja može i mora intenzivirati u sadašnjim oblicima i razmerama, a da ubuduće treba pronalaziti nove forme i nove pristupe za još bolje povezivanje.

To potvrđuje i činjenica da je na Skupštini Lovačkog saveza Vojvodine 1997. godine jednoglasno doneta odluka da svaki lovac putem članskog doprinosa za razvoj kinologije Vojvodine izdvaja po 5 dinara godišnje. Ova sredstva su namenjena za kupovinu, u zemlji i inostranstvu, kvalitetnih punokrvnih lovačkih pasa koji se daju lovačkim udruženjima, odnosno njihovim lovcima — kinolozima.

Za 2000. godinu lovci Vojvodine prihvatili su da ovaj članski doprinos za razvoj kinologije bude 10 dinara po lovcu. Treba istaći da je predlog da svaki lovac izdvaja za razvoj kinologije Vojvodine dao predsednik KSV Dušan Vidak a što su lovci 1997. godine (delegati Skupštine LSV) jednoglasno prihvatili.

Prvi počeci organizovane kinologije nastali su u Engleskoj. Na osnovu raspoloživih podataka, prva izložba pasa u svetu održana je 28–29. juna 1859. godine u Engleskoj.

U početku su osnovani klubovi samo za jednu rasu pasa, na primer Klub ljubitelja poentera i setera. Vremenom su iz ovakvih klubova, koji su u početku delovali nezavisno jedan od drugog, nastali prvi kinološki savezi.

Najstarija nacionalna kinološka organizacija na svetu je engleski „Kenel klub”, koji je osnovan 1873. godine. U SAD je 1884. godine osnovan američki „Kenel klub”.

Nešto pre Prvog svetskog rata, prvi put u istoriji, došlo je do osnivanja Međunarodne kinološke organizacije. Predstavnici nacionalnih kinoloških organizacija (saveza) Belgije, Nemačke, Francuske, Holandije i Austrije su prisustvovali 22. maja 1911. godine u Parizu osnivanju Međunarodne kinološke organizacije (Federation Cynologique Internationale, ili skraćeno FCI).

Već sledeće godine (1912) ovoj organizaciji su pristupile Španija i Italija. Nakon toga dolazi do Prvog svetskog rata, pa ta međunarodna organizacija prestaje sa radom sve do 1921. godine, iako nije bila pravno ukinuta. Od 1921. godine se reaktivira rad FCI-a, s tim da je sedište preneto iz Pariza u Thuin (Belgija), tako da 1939. godine ova organizacija ima 48 članova. Za vreme Drugog svetskog rata ova organizacija je opet prestala sa radom, i tek 1948. godine na Bledu ponovo oživljava i otpočinje sa radom.

FCI sa sedištem u Thuin-u (Belgija), krajem 1987. godine je imala ukupno 58 članova, od čega 36 redovnih i 22 pridružene članice.

Razlika između redovnih i pridruženih članica u FCI je što redovne članice, pored ostalog, imaju pravo da biraju članove u izvršne organe i da budu birani, a pridruženi članovi imaju samo savetodavno pravo. Obično se dešava da jedna zemlja bude najpre pridružena članica, a zatim postaje redovna članica.

Sve zemlje članice FCI su obavezne da na svim dokumentima na vidno mesto stave pečat ili oznaku FCI. Ovo je veoma značajno, pre svega za rodovnike. Na svakom rodovniku, koji potiče iz zemlje članice FCI, postoji vidna oznaka FCI. Ovo znači da sve članice federacije priznaju međusobno rodovnike bez ikakvih ograničenja.

Naredne dve skupštine međunarodnog kinološkog saveza (FCI) su značajne jer su donete važne odluke za jugoslovensku kinologiju. Zbog ovoga u monografiji se daju izvodi iz lovačkih novina obrađenih 1947 i 1948 godine.

Medunarodni kinološki savez ima sedište u Briselu. U njega su učlanjene kinološke organizacije iz Francuske, Belgije, Holandije, Italije, Švajcarske, Monaka, Madžarske, Švedske, Finske, Austrije, Jugoslavije, Rumunije, Čehoslovačke, Poljske, Čilea, Norveške, Portugalije, Danske, Irske, Luksenburga i Engleske.

Poslednja skupština održana je 1939. godine u Štokholmu. Otada nije održavana usled ratnih prilika.

Kako je početkom juna 1947. godine belgijska Kinološka organizacija slavila stogodišnjicu I izložbe pasa, sazvao je Međunarodni savez svoju skupštinu u Brislu. 7. i 8. juna 1947. bila je izložba pasa na kojoj je izloženo 550 pasa raznih pasmina, među ovima i lovačkih. Izložba je bila lepo organizovana, a prevladivali su domaći belgijski psi.

Na međunarodnu skupštinu poslala je i naša država svoje predstavnike: dr I. Lovrenčića i dr I. Lavrića, koji su najboljem izložbenom rasplodnom psu darovali prigodan poklon.

Skupštini je predsedavao dr Lovrenčić, koji je 1939. izabran za podpredsednika. Predsednik Mađar Hunjadi je u toku rata umro, a njegove poslove je preuzeo dr Lovrenčić. Sekretar Albert Hourat podneo je izveštaj o radu od 1939. nadalje i predložio obračun za te godine, koji je jednoglasno primljen. Određena je na skupštini godišnja članarina, doprinosi za upis u CACIB i CACIT — knjige najlepših i najboljih pasa; zaključeno je dalje, da svaki prijavljivač u zaštitu svoje odgajivačnice mora platiti i doprinos Međunarodnom savezu.

Izabrana je nova uprava sa predsednikom dr I. Lovrenčićem, Jugoslovenom, potpredsednik je Mađar Čekonits, generalni sekretar Belgijanac Hourat, sekretar Francuz Rothea, pomoćnici sekretara su iz Švedske, Švajcarske, Mađarske i Italije.

Na Bledu je 14. septembra 1948. godine održan zbor Međunarodne kinološke federacije F. C. I. Delegati su bili: Rothea Jean za Francusku, Kermin Luis za Belgiju, Houtart baron Albert kao ovlašćenik za Italiju, Witwer za Švajcarsku, Kermans kao ovlašćenik za Monako, gđa Huden kao ovlašćenik za Austriju, Rosengreen kao ovlašćenik za Mađarsku, Hyden Soen i Rosengreen za Švedsku, Drenig kao ovlašćenik za Luksenburg, Rouwendal H. R. za Holandsku, dr Lovrić, Radovanović i dr Wuertth za Jugoslaviju i kao uslovni član za Rodovnu knjigu grifona, kao ovlašćenik dr Lovrić. Zbor je vodio predsednik dr Ivan Lovrenčić.

Zbor je odobrio obračun za proteklo poslovno vreme, sastavio proračun i izvršio izbore. Za predsednika budućeg poslovnog vremena izabran je C. Guilbert, predsednik francuskog kinološkog saveza, podpredsedničko mesto je rezervisano za Mađarsku. Zbor će se iduće godine održati u Parizu.

Potom je zbor priznao i primio u vrstu međunarodnih pasmina kao samostalne pasmine: kratkodlake istarske brake i kratke brake, dalmatinske brake, oštrodlake istarske brake i ilirske brake. Odobreni su bili i standardi za ove brake. Tekst standarda je u originalu objavljen u knjizi „Naši psi” od dr Janka Lokara. Za priznate već pasmine ilirskih ovčara potvrđena su dva tipa: kraševac, do plećne visine 60 cm, preko te visine je šarplaninac. Time su Jugosloveni dobili osam priznatih svojih rasa pasa.

Prve korake u organizovanju kinologije na našim prostorima, a tu podrazumevamo Balkan, dali su lovci. Tadašnji zapadni delovi zemlje, Slovenije, prednjačila je u tome. To nije bilo ni čudno jer su se u njihovom okruženju, pre svega u Austriji, osnivala društva i udruženja.

Za ilustraciju navodimo da je MEOE – Mađarski kinološki savez osnovan 1899. Nemački kinološki savez, današnji VDH, osnovan je 1906. Austrijski kinološki savez utemeljen je 1909. U prošlom veku, 1883. osnovan je Švajcarski kinološki savez. KFT-Klub za terjere u Nemačkoj osnovan je 1894, a Klub za jazavičare u Nemačkoj 1888. Jedan od starijih klubova u Austriji je i Štajerski klub (Steirischer Hundesport Klub) osnovan 1884. I tako bi niz bio nepregledan.

U Beču je 1883. osnovano prvo društvo koje se bavilo uzgojem pasa. U tom periodu lovstvo je u Sloveniji bilo pod germanskim uticajem tako da su se ti uticaji veoma brzo osetili. U Kranjskom kraju osnovana je 1890. prva lovačka organizacija „Kranjsko društvo za varstvo lova”.

Lovci Slovenije udružili su se 1907. u „Slovensko lovsko društvo” sa sedištem u Ljubljani. U Pravilima društva, član 4. piše: „pospeševati rejo in vzgojo čistokrvnih lovskih psov”. U glasilu društva „Lovac” kinologiji je bilo posvećeno dosta mesta, odnosno onoliko koliko je zahtevala dobra informisanost vlasnika pasa. Rad sa lovačkim psima postao je sve interesantnija oblast koja je ubrzo rezultirala organizovanjem utakmice pasa ptičara.

Prva utakmica ptičara na teritoriji Slovenije bila je 1910. Druga utakmica organizovana je 1913. Voda utakmice bio je Franc Urbanc. Rad pasa ocenjivali su Maks Buchsbaum, Franc Kraus i Karl Preusler.

Ubrzo posle toga otpočinje I svetski rat i prestaju sve delatnosti na polju lovstva i kinologije. Posle rata, polako počinje „otopljavanje”. Prvo jugoslovensko društvo za uzgoj ptičara – Klub prijateljev ptičarjev, osnovano je 23. 2. 1921. u Ljubljani. Prvi predsednik bio je Franc Urbanc. Rad u klubu bio je veoma agilan što je rezultiralo i organizovanjem prolećne utakmice, 10. 4. 1921. u okolini Ljubljane. Ovaj klub je značajan i po tome što je 23. 5. 1921. u Jugoslovensku rodovnu knjigu bio upisan prvi pas. Bio je to ptičar.

Slovenački podaci kazuju da je 11. 11. 1927. u Novom Sadu osnovana podružnica ovog kluba. Isti podaci kazuju da je u Beogradu osnovana podružnica Kluba ljubiteljev ptičarjev, a predsednik podružnice bio je dr Stanko Erhartić.

Klub nije imao sopstvena pravila za ocenjivanje rada ptičara te je 1926. izdao publikaciju „Določila za tekme”, koju je napisao dr Janko Lokar. Već sledeće godine isti autor je objavio „Pravilnik za sodnike in pripravnike KLP”. Pošto su ptičari bili najbrojniji postojala je potreba za ozbiljnim informisanjem vlasnika pasa. Zbog toga je 1.8. 1930. dr Janko Lokar objavio knjigu „Ptičarji, njihova odreja in vzgoja”. Tiraž knjige bio je 1000 primeraka.

Jugoslovenski kinološki savez je osnovan 16. aprila 1924. godine u Ljubljani, a registrovan je 1. oktobra 1925. godine u Beogradu. Prema podacima J. Živadinovića 1960., u članku „Naša kinološka organizacija” stoji da je J. K. S osnovan 25. avgusta 1923. godine. Prvi predsednik J. K. S je bio Ivan Lovrenčić iz Vrhnike, prvi vođa rodovne knjige bio je Oskar Kozler, a prvi pas koji je upisan u jugoslovensku rodovnu knjigu bio je pas domaće pasmine, bosanski oštrodlaki gonič – brak, po imenu Barin JRB1K.

Cilj osnivanja Saveza je bio da vodi sve kinološke organizacije u Jugoslaviji, da se stara o čistokrvnosti rasnih pasa, kao i uzorno gajenje.

Da bi se ovo postiglo, savez je imao postavljen cilj:

1. da vodi zajedničku jugoslovensku rodovnu knjigu (J. R. K),
2. da priređuje i potpomaže izložbe, smotre, utakmice pasa i sl.,
3. da širi stručnu štampu (časopise, knjige i sl),
4. da se stara o dovoljnom broju sudija.

Jugoslovenski kinološki savez ne priznaje ni jednu kinološku priredbu u Jugoslaviji ako je pre toga ne odobri Savez, i ako na njoj ne učestvuju sudije koje je Savez odredio.

Članovi Saveza su samo kinološke organizacije unutar države.

Načelstvo Saveza se sastoji od: predsednika, podpredsednika, sekretara, blagajnika i vode jugoslovenske rodovne knjige i ono se bira na tri godine.

Po formiranju J. K. S izabrani su sledeći organi Saveza:

• predsednik: dr Ivan Lovrenčić
• podpredsednik: Urban Franc
• sekretar: Zmitek Peter
• blagajnik: Zupan Ivan
• vođa rodovne knjige: Zajc Emil, svi iz Ljubljane.

U momentu osnivanja Saveza, Savez je imao 31 sudiju i 27 pripravnika.

Jugoslovenska rodoslovna knjiga (J. R) je podeljena na sledeće odeljke:

1. knjiga ptičara,
2. knjiga španijela,
3. knjiga brakirca,
4. knjiga brak – jazavičara,
5. knjiga jamara,
6. knjiga sportskih pasa.

U Jugoslovenski kinološki savez učlanili su se:

1. Slovenačko lovačko društvo, osnovano 1907. godine, sa 3.700 članova,
2. Društvo (bivši klub) ljubitelja ptičara, osnovano 23. februara 1921. godine,
3. Klub ljubitelja sportskih pasa, ustanovljeno 9. novembra 1922. godine,
4. Klub ljubitelja brakirca, ustanovljeno 22. maja 1924. godine,
5. Klub ljubitelja jamara, ustanovljen 4. marta 1926. godine,
6. Društvo brak – jazavičara, ustanovljeno 25. novembra 1929. godine.

Jugoslovenski kinološki savez priznat je za vodeću kinološku organizaciju u našoj zemlji i kao takav primljen je na dan 23. jula 1928. za privremenog člana Međunarodnog kinološkog saveza (Federation cynologique internationale – FCI), sa sedištem u Briselu (Belgija). Pridruženi član FCI postao je automatski naš Savez. Pogodbu o učlanjenju JKS u FCI potpisali su 25. februara 1929. godine ispred Jugoslovenskog kinološkog saveza dr Ivan Lovrenčić i sekretar prof. Peter Žmitek, a ispred FCI Viktor du Prel i sekretar Albert Houtort.

Od 15. jula 1936. godine Jugoslovenski kinološki savez je postao redovan član FCI-a.

Naša zemlja uživala je veliki ugled u kinološkom svetu, pa je u dva navrata Jugosloven bio predsednik FCI-a. To je bilo 1949. godine, kada je predsednik bio dr Ivan Lovrenčić, i 1957/58. godine, kada je predsednik bio Marjan Cvetković. Skupština FCI-a je 1957. godine održana na Bledu. Dr Ivan Lovrenčić je 1939. godine izabran za potpredsednika. Tada je bio predsednik JKS.

Po Statutu FCI-a potpredsednik je u sledećem mandatu predsednik. Godine 1940, FCI je zbog II svetskog rata prestao sa radom. FCI nastavlja svoj rad 1949, i tada dr Ivan Lovrenčić vrši dužnost predsednika.

Posle II svetskog rata obnovljen je rad svih kinoloških organizacija u našoj zemlji i po republikama su osnovana republička kinološka udruženja, koja su od 1958. godine prerasla u republičke kinološke saveze.

Jugoslovenski kinološki savez se izborio kod FCI-a i do 1960. godine potvrdio je sedam standarda naših rasa pasa:

1. šarplaninca (jugoslovenskog ovčarskog psa), 1939. godine na skupštini FCI-a u Štokholmu,
2. balkanskog goniča,
3. posavskog goniča,
4. istarskog kratkodlakog goniča, Bled, 1948. godine
5. istarskog oštrodlakog goniča, Bled, 1948.
6. bosanskog oštrodlakog goniča, Bled, 1948. i
7. dalmatinskog goniča, Bled, 1948.

U Sloveniji je prva utakmica ptičara održana 9. oktobra 1910. godine u Domžalama. Prva izložba je održana 4.-5. januara 1922. godine. U Hrvatskoj je prva izložba održana 10. oktobra 1926. godine.

Lovačka društva su bila nosioci kinološke aktivnosti. Osamostaljenje kinologije nastalo je 23. februara 1921. godine, kada je u Ljubljani osnovano prvo jugoslovensko kinološko društvo. Članovi ovog kluba su organizovali 10. aprila 1921. godine prvu prolećnu utakmicu ptičara na lovnim terenima u okolini Ljubljane.

Osnivanjem kinološkog društva otpočeo je rad na organizovanom gajenju pasa. Tako je već 23. maja 1921. godine u rodovnu knjigu upisan prvi pas. Bio je to početak vođenja jugoslovenske rodovne knjige. Iste godine članovi Kluba nabavljaju u inostranstvu 12 čistokrvnih pasa ptičara. Intenzivan rad u cilju unapređenja kinologije uslovio je da je 4 – 5. aprila 1922. godine u Ljubljani organizovana prva prava izložba pasa.

Ovaj Klub ljubitelja ptičara se učlanio 1924. godine u Austrijski kinološki savez sa sedištem u Beču. Iste godine (1921) je u Beogradu osnovana podružnica ljubljanskog kluba ptičara. Beogradska podružnica Kluba ljubitelja ptičara je 26. januara 1926. godine postala član austrijskog Saveza za lovne pse u Beču.

Nekoliko godina kasnije (11. novembra 1927) osnovana je podružnica Kluba ljubitelja ptičara u Novom Sadu.

Prvi domaći Pravilnik za održavanje utakmica izdat je 1926. godine, dok je 26. septembra 1927. godine izdat i Pravilnik za sudije (autor oba pravilnika je Janko Lokar).

Kinološki Klub ljubitelja ptičara na zboru povodom 10 godina postojanja i rada (7. februara 1931) menja svoje ime i postaje „Društvo ljubitelja ptičara”.

Prvo kinološko društvo u Srbiji osnovano je 1931. godine. Bio je to kinološki klub, a u naslovu je bio naziv „Cynegetica Club” Belgrad. Inicijativu za osnivanje ovakvog kluba dalo je društvo za zaštitu životinja. Kinološki klub je 16-17. decembra 1931. organizovao prvu izložbu na kojoj je bilo 76 rasnih pasa.

Naš prvi kinološki sudija je postao dr Ivan Lovrenčić, a do Drugog svetskog rata imali smo 17 sudija: u Sloveniji 12, u Hrvatskoj 3 i u Srbiji 2.

U Srbiji do 1950 godine bilo je 8 kinoloških sudija i jedan u Vojvodini.

Do 1956 godine u Srbiji je bilo 17 sudija i 5 u Vojvodini.

Do 1960. godine bilo je 104 sudije, i to: u Sloveniji 36, u Srbiji 32, u Hrvatskoj 27, u Bosni i Hercegovini 7 i u Makedoniji 2.

Sve do 1991. godine Jugoslovenski kinološki savez je stalni član FCI u radu čijih komisija aktivno učestvuju naši kinološki stručnjaci, kinološke sudije, profesori veterinarskog fakulteta u Beogradu. Za sve to vreme i naši takmičari sa svojim psima postižu vrlo značajne rezultate na svetskom i evropskom nivou, kako u eksterijeru, tako i u radu.

Zbog raspada Jugoslavije i ostalih zbivanja na političkoj sceni oko naše zemlje, Komitet FCI, na sednici održanoj 5 – 6. marta 1993. u Monaku, suspendovao je našu zemlju „zbog neizmirenih finansijskih obaveza prema FCI”. JKS je prinuden da ponovo traži članstvo u FCI i 1996. godine postaje partner FCI. Ugovor su u Beču 7. avgusta 1996. ispred FCI potpisali predsednik Hans Muller i podpredsednik Karl Reisinger, a ispred JKS predsednik mr Nikola Sjekloća i generalni sekretar dr Mahmoud Al Daghistani.

Lica koja su se nalazila na funkciji predsednika i sekretara JKS:

Na Skupštini JKS 1989. godine za predsednika je izabran Nikola Sjekloća, a za sekretara dr Mahmut Al Dagistani. S obzirom da su u vreme izrade ove monografije na navedenim funkcijama, daje se kratka biografija za predsednika i sekretara koji su obeležili zadnju deceniju razvoja kinologije Jugoslavije.

Nikola Sjekloća, predsednik Jugoslovenskog kinološkog saveza

Roden 15.12. 1939. u Nikšiću, po zanimanju profesor. Radio u učionici 15 godina, zatim prelazi u kulturu kao direktor gradske biblioteke i arhiva, a sada je zamenik generalnog direktora centra za kulturu koga sačinjavaju muzej, galerija, biblioteka, bioskop i druge kulturne ustanove.

Kao sin strastvenog lovca i sam postaje lovac, a od malih nogu je vlasnik, odgajivač i takmičar, a manje izlagač, pasa goniča i ptičara. Prvo je imao srpske goniče, potom kratkodlake, a sada oštrodlake istrijance. Od ptičara – odgajivač i ljubitelj poentera. Decenijama ima po najmanje 10 pasa. Kako sam često puta kaže, rođen je, živi i nada se da će umreti sa psima. Kako u Crnoj Gori nije bilo kinoloških društava, 1979. godine izabran je za predsednika lovačkog društva u Nikšiću, najjačeg društva u Crnoj Gori, a zatim kao predsednik Lovačkog saveza Crne Gore izabran je 1985. za predsednika Kinološkog savez Crne Gore, a 1989. Jugoslovenskog kinološkog saveza. 1990. osniva prvo kinološko društvo u Crnoj Gori – do tada postojale su samo sekcije pri lovačkim društvima. U vreme njegovog mandata osamostaljuje kinologiju koja kreće krupnim koracima u odnosu na prethodno stanje. Povećava broj sudija, radnih pasa, izlagača, broj manifestacija i drugih kinoloških aktivnosti. Međunarodni je kinološki sudija za oblik i rad svih rasa. Nosilac je najvećih jugoslovenskih i crnogorskih odlikovanja iz oblasti lovstva i kinologije, kao i velikog broja povelja, zahvalnica i drugih kinoloških i lovačkih priznanja od strane kinoloških i lovačkih društava bivše i sadašnje Jugoslavije.

dr Mamboud Al Dagbistan, generalni sekretar Jugoslovenskog kinološkog saveza

Roden je 01. 12. 1949. godine u Damasku, Sirija. Završio je Medicinski fakultet u Bogradu i radi kao lekar u Gradskom zavodu za hitnu medicinsku pomoć u Beogradu. Oženjen je i ima sina Vojislava.

Kinologijom je počeo da se bavi 1968. godine, a član Beogradskog kinološkog društva je od 1970. Najviše je bio zainteresovan za nemačke ovčare i iz Nemačke je uvezao nekoliko odličnih grla radi osveženja krvi parenjem sa postojećim psima u Jugoslaviji. Odgajio je veliki broj nemačkih ovčara, pojavljivao se kao takmičar na raznim utakmicama za rad službenih pasa i kao izlagač na velikom broju izložbi.

Na skupštini Beogradskog kinološkog društva, održanoj 1983, izabran je za predsednika BKD. Na skupštini Kinološkog saveza Srbije, održanoj 1984. godine izabran je za sekretara KSS. Za generalnog sekretara JKS izabran je 1989. godine. Međunarodni je kinološki sudija za oblik svih rada pasa i rad službenih pasa, a ocenjivao je na velikom broju manifestacija u zemlji i inostranstvu. Zlatnu značku Jugoslovenskog kinološkog saveza za zasluge na polju kinologije dobio je još 1982. godine, kao član BKD. Dobitnik je značke za zasluge Kinološkog saveza Srbije i Kinološkog saveza Vojvodine. Dobitnik je velikog broja zlatnih znački, zahvalnica i priznanja kinoloških društava, društvenih i humanitarnih organizacija u Jugoslaviji i velikog broja priznanja stranih kinoloških saveza, članica FCI.

Godine 1996, zajedno sa predsednikom Nikolom Sjekloćom, vodi razgovore i potpisuje ugovor za povratak JKS u FCI. Organizovao je veliki broj manifestacija međunarodnog karaktera u najtežim vremenima koja je Jugoslavija preživela.

Inicijator je velikih promena u kinologiji i zajedno sa predsedništvom JKS uspešno je sproveo reformu u jugoslovenskoj kinologiji.

Na evropskim i svetskim šampionatima Jugoslovenski kinološki savez je učestvovao sa jednom do dve ekipe. Selektori ovih ekipa bili su poznati jugoslovenski kinolozi, najčešće sudije. U skoro svim ekipama su učestvovali i lovci-kinolozi iz Vojvodine. Ekipe su odabirane najčešće na jugoslovenskim šampionatima. Neki od ovih šampionata su održani na našim terenima (Padej, Umag).

Naši takmičari učestvovali su na sledećim šampionatima:

Španija – Manzanares 1976.

Prvo učešće jugoslovenske ekipe kontinentalnih ptičara na V evropskom šampionatu u Španiji, bilo je veoma uspešno, pošto je ekipa u sastavu: Radoje Bugarski, Zoran Španović, dr Nikola Milovanović i Božidar Tornjanski osvojila drugo mesto, a u pojedinačnom plasmanu R. Bugarski sa svojom Donom delio je drugo mesto sa samo jednim bodom manje od prvoplasiranog. U toj ekipi nije bilo takmičara iz Vojvodine.

Jugoslavija – Padej 1977.

Drugi nastup na evropskom šampionatu u Padeju sa dve ekipe ptičara u kojima su učestvovali i takmičari iz Vojvodine, i to Zoran Belić iz Kikinde sa Ajaksom u ekipi kontinentalnih ptičara, Rajko Jakšić iz Mola i Laslo Horvat iz Futoga sa poenterima u ekipi engleskih pasa, nijebio uspešan kao prvi. Naime, ni jedna od naše dve ekipe nije imala na ovom takmičenju ekipni plasman, a u pojedinačnom Radoje Bugarski sa Donom bio je treći, a Rade Marković iz Šapca sa Žerihom bio je drugi u grupi engleskih ptičara.

Italija – Verona 1978.

Na svetskom šampionatu ptičara, kako je prvi put nazvano ovo takmičenje zbog učešća ekipe iz Brazila, Rade Marković sa Žerihom bio je prvi, a Milan Uljančić iz Poreča sa epanjel bretonom Ciapom bio je treći. Ekipe ptičara su se takođe dobro plasirale, kontinentalnih na drugo a engleskih na treće mesto. U ekipi kontinentalnih ptičara učestvovao je i jedan takmičar iz Vojvodine – Momčilo Radojčin iz Kikinde sa svojim Lajdom. Ovo je bio dotadašnji najveći takmičarski rezultat naših lovačkih pasa u međunarodnoj konkurenciji.

U kupu „S. Hubert” naši takmičari su osvojili prvo mesto kao ekipa, a u pojedinačnom plasmanu R. Bugarski bio je prvi, a I. Srac drugi.

Nemačka – Pomersfelden 1979.

Ekipa kontinentalnih ptičara osvojila je prvo mesto na svetskom šampionatu ptičara u blizini Nirnberga. Ovo je bilo prvi put otkako učestvujemo na ovim takmičenjima da jedna naša ekipa osvoji šampionat. U pojedinačnom plasmanu kontinentalnih pasa, Većeslav Kučan iz Zagreba sa psom Kvelom bio je drugi sa jednim bodom manje od prvoplasiranog. Takmičar iz Vojvodine Stevan Doroslovački iz Bečeja osvojio je sa Agom osmo mesto i sa svojih 11 bodova doprineo da se ekipa plasira na prvo mesto.

U ekipi engleskih pasa učestvovao je od takmičara iz Vojvodine Sava Savulov iz Opova sa poenterkom Albom i osvojio osmo mesto. Ova ekipa je bila na trećem mestu.

U kupu „S. Hubert” jugoslovenska ekipa bila je ponovo prva, a pojedinačno Ivan Srac prvi, a Radoje Bugarski drugi.

Jugoslavija – Umag 1980. (u organizaciji Brazila)

Naše ekipe ponovile su uspeh iz prethodne godine u Nemačkoj. Ekipa kontinentalnih pasa nadmoćno je osvojila prvo mesto, a ekipa engleskih ptičara, ovog puta, bila je četvrta. U pojedinačnoj konkurenciji kontinentalnih ptičara, prvi je bio nemački kratkodlaki ptičar Avar vlasnika Ivana Sraca iz Zagreba. Iz Vojvodine, u ovoj ekipi učestvovao je Momčilo Radojčin iz Kikinde sa kujom Pegi.

Među engleskim psima, naš najbolji pas bila je poenterka Milovana Vitomirova iz Beograda.

U kupu „S. Hubert” naša ekipa bila je treća, a Ivan Srac osvojio je treće mesto u pojedinačnom plasmanu.

Francuska – Rems 1981.

Najslabiji rezultat otkako naše ekipe učestvuju u evropskim odnosno svetskim šampionatima ptičara, postignut je u Francuskoj. Ekipa kontinentalnih ptičara osvojila je šesto, a ekipa engleskih ptičara deveto mesto.

Takmičar iz Vojvodine bio je Ilija Latinović iz Kikinde sa poenterom Tomom. U kupu „S. Hubert” Ivan Govorčin iz Zadra bio je treći, a ekipa se nije plasirala.

Španija – Manzanares 1982.

Naše ekipe ptičara nisu učestvovale na ovom šampionatu, zbog nerešenih materijalnih pitanja oko putovanja i boravka takmičara u Španiji.

Italija – 1983.

Na takmičenju održanom 1983. godine u Italiji naš takmičar R. Rakuš je osvojio prvo mesto.

Jugoslavija – Umag 1985.

Uspeh je nastavljen u 1985. godini (Umag), kada je naša ekipa osvojila prvo mesto uz šampionsku titulu R. Rakuša.

Od naših vojvođanskih kinoloških stručnjaka, na evropskim odnosno svetskim šampionatima ptičara najviše zaduženje imao je prof. dr Radivoj Žakula iz Novog Sada. Kinološki sudija Božidar Jokić iz Pančeva bio je član izbornog sudijskog žirija 1981. godine.

Već 1976. g. na šampionatu u Španiji R. Žakula bio je vođa naše ekipe kontinentalnih ptičara i jedan od trojice sudija šampionata (Španija – Kanavales, Austrija – Prajs, Jugoslavija – Žakula). Ekipa se plasirala na drugo mesto. Iduće, 1977. g. bio je jugoslovenski selektor za obe naše ekipe ptičara sa pomoćnikom Dušanom Bošnjakovićem. Takođe je bio i sudija na tom šampionatu (Španija – Kanavales, Italija – Radiče, Jugoslavija – Žakula). Ni jedna ekipa nije imala ekipni plasman u Padeju.

U Poreču 1978. g. na jugoslovenskom izbornom takmičenju, R. Žakula bio je predsednik sudijskog žirija za kontinentalne ptičare. Ova ekipa osvojila je drugo mesto u Veroni. U Đurđevcu, 1979. godine, bio je takođe predsednik jugoslovenskog izbornog sudijskog žirija, a na šampionatu u Nemačkoj bio je vođa jugoslovenskih ekipa, od kojih je prvo mesto osvojila ekipa kontinentalnih, a treće ekipa engleskih ptičara.

Na jugoslovenskom izbornom takmičenju u Zadru 1980, R. Žakula bio je predsednik sudijskog žirija za kontinentalne ptičare i vođa ekipe kontinentalnih ptičara u Umagu. Ova je ekipa ponovo osvojila prvo mesto na šampionatu ptičara.

U Odžaku 1981, predsednik izbornog sudijskog žirija za kontinentalne ptičare bio je Božidar Jokić iz Pančeva. Ova ekipa plasirala se u Francuskoj na šesto mesto.

Kinološki savez Vojvodine je uvek davao svoj doprinos oko odlaska jugoslovenske ekipe na evropske šampionate.

Kraj prošlog i početak ovog veka bili su vremenski period kada se lov snažno razvijao na Balkanu. Samim tim i lovački psi su postajali sve prisutniji. Prva lovačka društva u Srbiji osnovana su 1895. u Kragujevcu, Beogradu, Nišu i Valjevu. Naredne 1896. godine osnovana su lovačka društva u Negotinu, Požarevcu, Ćupriji, Šapcu i Kraljevu. Od tada do 1903. u Srbiji su osnovana 73 lovačka udruženja. U dokumentima o osnivanju lovačkih udruženja nema reči o organizovanom radu sa psima, već se samo navode podaci da su lovci imali pse.

Zapisi iz tog doba kazuju da je kralj Milan imao čuvene poentere. Mnogi su se hvalili da imaju pse potomke tog psa. Bez obzira što je to bio kraljev pas, priče o kvalitetu su preterane. Kralj Milan najradije je lovio sa hajkačima, a lov visoke divljači najviše je voleo sa čeke. Kraljev poenter bio je kastriran, prema tome svi što su se hvalili da imaju potomke tog psa – malo su preterali.

Njegovo kraljevsko visočanstvo kraljević Đorđe nabavio je oko 1904. čistokrvne gordon setere, kojima je i lovio. Posle nekoliko godina ovi psi su postali „penzioneri”, nisu vođeni u lov i sve se manje računa vodilo o njima. Provodili su vreme u odgajivačnici u Košutnjaku.

Pored početka organizovanog rada u Sloveniji, ni u Srbiji nije bila „mrtva” sezona. Kako u časopisu „Kinološki glasnik” br. 2 iz 1936. piše lovac Ljubiša Ivković, lovci u Srbiji su pre rata (misli se na rat 1912-1918) u većini slučajeva imali zečare (goniče). U većim mestima, kao što su Beograd, Kragujevac, Niš lovci su gajili ptičarske rase. Osim toga veliki broj stranih državljana, angažovanih na železnici, rudnicima, a bili su to pre svega Francuzi i Belgijanci, gajili su ptičare. Osim njih i puno diplomata se bavilo ptičarskim lovom. Oni su sa sobom dovodili pse koji su parenjem sa postojećim uzgojnim materijalom poboljšavali kvalitet naših pasa.

Ostalo je zabeleženo da je od 1890. pa sve do rata ptičarski lov bio najrazvijeniji u Kragujevcu. Tako postoji podatak da je od 100 lovaca u Kragujevcu, početkom veka, njih 60 bilo zaljubljeno u ptičarski lov. Polako je broj lovaca sa ptičarima potiskivao one sa goničima. Kragujevački lovci imali su mogućnost da se snabdeju kvalitetnim psima pošto su u Vojno-tehničkom zavodu bili angažovani strani inženjeri, monteri i radnici, a među njima bilo je i lovaca koji su sa sobom iz inostranstva dovodili ptičare.

Jedan od najzaslužnijih za širenje kulture lova i broja kvalitetnih pasa bio je od 1890. dr Vukašin Panajotović, hemičar u zavodu, koji je kao stručnjak svake godine išao u inostranstvo. Kao pasionirani lovac i ljubitelj dobrih pasa uvek je iz inostranstva donosio jedan do dva kvalitetna lovačka psa.

Nameće se osnovno pitanje – od kada datiraju počeci organizovanog rada u kinologiji na teritoriji Srbije. Čini se da su prve temelje udarili policajci. Kako piše časopis „Milicionar”, velike zasluge za popularizaciju policijskih pasa i njihovo uvođenje u srpsku policiju imao je g. Lazarević, tadašnji vlasnik i urednik časopisa „Policija”, a kasnije i načelnik u Ministarstvu unutrašnjih dela. Njegovim zalaganjem, 11. 9. 1911. u Beograd dolaze četiri psa iz Nemačke, članovi Izerlonske škole, da i praktično promovišu rad policijskih pasa. Srpska policija imala je „službenog psa obučenog za istražne radnje”; bio je to Kastor, poklon Izerlonske škole (Vestfaliaj).

Prema tome, moglo bi se reći da je 11. 9. 1911. dan kada je u Beogradu organizovana prva utakmica službenih pasa. Upoređujući datume drugih kinoloških organizacija koji su određeni za početak kinologije, sasvim je logično da naša organizacija prihvati ovaj datum kao svoj početak, pod uslovom da se ne otkrije da je organizovanog rada bilo i ranije.

Osnivanje Jugoslovenskog kinološkog saveza 1925. u Ljubljani dalo je podstreka kinolozima i ljubiteljima pasa da učvrste sopstvenu organizaciju. Treba ponoviti da je JKS još 1929. postao redovan član FCI.

Ideje o osnivanju kinološkog društva u Beogradu nisu ostale puste želje. U okviru Društva za zaštitu životinja, osnovanog još u prošlom veku, rodila se inicijativa da to društvo pomogne osnivanje jednog kinološkog kluba. Bilo je to 1931. Originalni tekst, napisan 16. 3. 1931, jasno govori o nameri da se u Beogradu osnuje kinološki klub (društvo). Osnivač društva bio je poznati odgajivač poentera i zaljubljenik u tu rasu, artiljerijski pukovnik u penziji Dragomir Nikolajević.

Kada je, odnosno kog dana je osnovano društvo nema podataka. Međutim u dopisu Jugoslovenskom kinološkom savezu u Ljubljani poslatom iz Beograda 16. 8. 1931 godine u prvoj rečenici Dragomir Nikolajević obaveštava Savez da je u Beogradu osnovan Klub, ali ne navodi kog dana. Pošto je u martu Društvo za zaštitu životinja i rastinja u Beogradu tražilo od JKS-a pravilnike, a u avgustu je Društvo poslalo dopis Savezu da su osnovali Klub, sasvim je jasno da je osnivački skup održan u vremenu od marta do avgusta. Jedino nije poznato kada. Prvi predsednik bio je upravo osnivač – D. Nikolajević, što je bilo i najlogičnije jer je on imao najveće iskustvo u odgoju i školovanju pasa.

Shvatajući značaj pravovremene informacije, Nikolajević je već 1934. pokrenuo klupsko glasilo „Kinološki glasnik”. Časopis je izlazio jednu godinu, pa je zbog poteškoća prestao sa izlaženjem, te je 1936. ponovo ugledao svetlost dana, ovog puta pod uredništvom inž. Pavla Stamatovića.

Iste godine kada je osnovano društvo u Beogradu, u ediciji „Lovačka biblioteka” objavljena je prva knjiga, pod naslovom „Odgajivanje i dresura lovačkih pasa”, i koju je sastavio Dragomir Nikolajević. Na naslovnoj strani knjige je poenter, što je sasvim logično, s obzirom da je autor bio zaljubljenik u poentere.

I pored toga što je klub osnovan 1931, veze sa Jugoslovenskim kinološkim savezom nisu odmah uspostavljene. Iz postojećih dokumenata, datiranih 28. 2. 1934. jasno je vidljivo da Beogradski kinološki klub nije bio član JKS.

Kinološka aktivnost je postajala sve življa, dešavanja sve češća. Siguran znak postojanja i rada kinološkog društva, kluba ili saveza je vođenje rodovne knjige.

Od samog osnivanja Klub ljubitelja ptičara otpočeo je rad onako kako treba – vođenjem rodovne knjige. Čast da prvi bude upisan u rodovnu knjigu imao je nemački kratkodlaki ptičar Golo Grafenegg, oštenjen 18. 6. 1915, a u rodovnu knjigu upisan je 23. 5. 1921. Zabeleženo je njegovo učešće na prvoj međunarodnoj izložbi pasa u Ljubljani, 4. i 5. juna 1922. u otvorenom razredu, i dobio je ocenu vrlo dobar.

U opisu, koji je bio obavezan, zapisano je i ovo: glava netipična, uši previsoko usađene. Imao je i loše odsečen rep, uz to nije imao levi testis. Uz sve to interesanatan je zaključak: „Brez plemenske vrednosti.” Bez obzira na sve ovo on je ostao kao prvoupisani pas u rodovnu knjigu.

Pas koji je upisan pod rednim brojem dva, među nemačkim kratkodlakim ptičarima je Tel-Grlovski, oštenjen 13. 1. 1918. Na već pomenutoj izložbi u Ljubljani ovaj pas ocenjen je ocenom dobar. Ovaj pas, kao i prvoupisani, potiče iz Austrije.

Danas kod nas nema nemačkih dugodlakih ptičara. Nekada ih je bilo i prvoupisani je Flot Koenigstein. Pas je odgajen u Austriji, a vlasnik je bio dr Ivan Lovrenčić iz Ljubljane.

Prvi poenter je John Forst, oštenjen 17. 5. 1916. Vlasnik je dr Janko Lokar iz Ljubljane. Drugi poenter je Boy (Cupid), oštenjen 5. 7. 1922. Pas je odgojen u Engleskoj, a vlasnik je bio Dragutin Nikolajević, tada stanovnik Zagreba. Kasnije se preselio u Beograd i osnovao kinološko društvo.

Kod ženki poentera prva je upisana Sava (Kora) Franken, oštenjena 15. 5. 1924. Vlasnik je bio dr Janko Lokar iz Ljubljane.

Za ljubitelje engleskih setera navodimo da je Pluto Hohen – Tann (beo sa crnim poljima) oštenjen 15. 6. 1923. upisan kao prvi, vlasnik je bio I. Pauli iz Ljubljane.

Posle drugog svetskog rata, 1946. godine, osnovano je Kinološko udruženje NR Srbije. Već na početku svoga rada Udruženje je donelo Pravilnik, koji određuje postupak u procesu razmnožavanja rasnih pasa.

Pravilnik Kinološkog udruženja N. R. Srbije

Kinološko Udruženje N. R. Srbije, u cilju pravilnog postupanja kod parenja pasa čiste rase i njihovog kvalitativnog podizanja, propisuje ovaj Pravilnik:

Sekretar: Drag. Ristić, s. r.
Predsednik: Dr Drag. Pavlović, s. r.

Rad Kinološkog udruženja NR Srbije u prvim posleratnim godinama obilno je pomagan od Lovačkog saveza NRS. Rad je bio usmeren na održavanje što većeg broja smotri i izložbi pasa u cilju popularizacije kinologije. Tako su u 1948. godini kinolozi Srbije organizovali izložbu sa 70 rasnih pasa. Iste ove godine (1948) priređena je prva republička izložba pasa, na kojoj je bilo izloženo oko 200 pasa. Svi izloženi psi su bili sa teritorije Srbije („Lovac”, br. 4). Ovo Udruženje je u saradnji sa Savezom lovačkih društava Vojvodine priredilo u Novom Sadu 30. maja 1948. godine smotru pasa svih pasmina. Na smotri je bilo izvedeno 60 pasa, većinom lovačkih.

Kinološko udruženje NR Srbije je u Odžacima 12. juna 1949. godine organizovalo pregled i ocenjivanje lovačkih pasa. Na ovoj smotri su delegati ispred Udruženja bili dr Dragiša Pavlović, predsednik Kinološkog udruženja NR Srbije i Nikola Radovanović, član Upravnog odbora i sudija za sve rase pasa. Na smotri je bilo privedeno 24 psa.

Kinološko udruženje NR Srbije priredilo je II republičku izložbu rasnih pasa svih pasmina u Beogradu, 18. septembra 1949. godine.

Na izložbi je bilo privedeno 446 rasnih pasa i to najviše balkanskih zečara i engleskih poentera, a manji broj setera. Sudije su bile: Dr Janko Lokar, Nikola Radovanović, Venče Jakil, Ivan Zupan, Jože Kristen i Teodor Drenig.

U okviru kinološkog udruženja NR Srbije, a prema preporuci Ministarstva Šumarstva NR Srbije, 19. februara 1950. godine, osnovana je Podružnica kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu.

Prva međunarodna izložba pasa svih pasmina održana je 21. i 22. juna 1952. godine u Beogradu na Kalemegdanu.

U okviru proslave 25-godišnjeg rada na podizanju, propagiranju i omasovljavanju kinologije u Srbiji, Kinološko udruženje NR Srbije organizovalo je svoju Prvu međunarodnu izložbu pasa. Izložba je trajala dva dana. Posetioci su mogli da vide primerke 40 raznih priznatih pasmina. Bilo je izloženo 260 najboljih primeraka iz naše zemlje kao i nekoliko primeraka iz inostranstva. Od ukupnog broja izloženih pasa tri četvrtine su bili lovački psi, dok je samo jedna četvrtina bila zastupljena nelovačkim psima.

Najbolje sudije su vršile ocenjivanje pasa po spoljašnjosti prema najnovijim propisima Međunarodne kinološke federacije, i to: iz NR Slovenije Teodor Drenig i Bogdan Sežun; iz NR Hrvatske Ernest Bernetić, Jakil Venče i Emil Zajc; iz NR Srbije Nikola Radovanović, dr Dragiša Pavlović, Dragutin Ristić, dr Emanuel Lapčević i dr Milan Jocković, uz asistenciju mladih sudija: Radivoja Žakule, Otilije Mućan, inž. Marka Jovanovića i Radisava Bogdanovića.

Dana 12. i 13. septembra 1953. godine u Kragujevcu je održana izložba pasa u organizaciji Lovačkog društva „Šumadija”. Očekivalo se da će se prijaviti najmanje 500 goniča, a bilo ih je svega 160.

Lovački savez NR Srbije je na osnovu odluke Skupštine Saveza iz 1954. godine dodelio Kinološkom udruženju NR Srbije subvenciju u iznosu od 500 hiljada dinara kao pomoć za unapređenje lovne kinologije.

Marta meseca 1956. godine održana je u Beogradu skupština Kinološkog udruženja NR Srbije, na kojoj su, pored delegata, prisustvovali predstavnici Kinološkog udruženja Hrvatske i predstavnici Lovačkog saveza NR Srbije.

U novu Upravu izabrani su: dr Slobodan Pavlović, Stevan Kovačević, Stevo Lukić, dr Radivoje Žakula, Đorđe Andrejević – Kun, Ozren Radošević, Radovan Zec i dr.

Broj članova KUS povećao se u odnosu na 1954 godinu skoro duplo, tako da organizacija broji 5.298 članova bez Vojvodine.

Lovački savez NR Srbije u cilju razvoja kinologije dodelio je Kinološkom udruženju pomoć od 400 hiljada dinara, s tim da se polovina upotrebi za nabavku lovačkih pasa lovačkim organizacijama, a drugih 200 hiljada dinara za ostale potrebe Kinološkog udruženja NR Srbije. Ovaj zadatak Uprava je izvršila dodelivši lovačkim društvima oko pedeset pedigriranih pasa raznih pasmina. Saradnja između Lovačkog saveza NR Srbije i Kinološkog udruženja NRS postala je čvršća i Lovački savez NRS se 1956. godine ozbiljnije zainteresovao za razvoj kinologije na području svoje republike.

Ukupan broj dodeljenih lovačkih pasa lovačkim društvima iznosi 45, a fond pasa Udruženja koncem 1955. godine iznosio je 155, od čega 148 lovačkih i 7 nelovačkih.

Kalendarom priredbi za 1955. godinu predviđeno je održavanje deset smotri i pet utakmica pasa, a održane su 24 smotre i 4 utakmice.

Upravni odbor dodeljivao je 1955. godine i novčane nagrade za postignute uspehe na utakmicama. Prva nagrada od 3 hiljade dinara dodeljena je Dušanu Bošnjakoviću za rad njegovog kratkodlakog nemačkog ptičara; druga nagrada od 2 hiljade dinara Ozrenu Radoševiću za rad njegovog poentera; treća nagrada od hiljadu dinara Marku Ješiću za rad njegovog kratkodlakog nemačkog ptičara itd.

Ispit za sudiju položila su svega dva sudska pripravnika, tako da danas u NR Srbiji postoji svega 21 sudija za razne pasmine, i to: 14 za lovačke i 7 za nelovačke pse.

Druga Međunarodna izložba pasa svih pasmina održana je 7. i 8. juna 1958. godine.

Na ovoj izložbi je učestvovalo 50 sudija pripravnika i 22 sudije.

Sudije su bili: dr Robert Bendela, dr Herbert Lakneža (Nemačka), dr inž. Jožef Nečas (Češka), Urban Fabra (Francuska) i Jožef Šilmeček (Češka) i domaće sudije: Venče Jakila, Teodor Drenig, Nikola Radovanović, Ivan Caf, Tibor Lovrenčić, dr Dragiša Pavlović, Milenko Šijaković, prof. dr Slobodan Pavlović, Marko Pavlović, Jovan Matović, dr Radivoj Žakula, Radisav Branković, Aleksandar Mitrović, Slavko Miškulin, dr Milorad Tadić, dr Radivoj Lazić i Mićun Šakić.

Od izlagača je bilo iz Austrije 18, Nemačke 7, Francuske 3, Finske 2, Švajcarske 1, Izraela 1 i Italije 1, dok je iz Srbije bilo 441, Hrvatske 89, Slovenije 44, Bosne i Hercegovine 44 i Makedonije 8.

Zvanično je bilo izloženo 659 pasa. Lovačkih pasa je bilo 347, a nelovačkih 312.

U Beogradu je 17. aprila 1960. godine održana 13. redovna skupština Kinološkog udruženja NR Srbije, na kojoj je razmatran rad kinološke organizacije u NR Srbiji za poslednje dve godine, a zatim određene osnovne smernice delatnosti za sledeći period od dve godine.

Trinaestu redovnu skupštinu otvorio je predsednik dr Emanuel Lapčević. Koreferat o razvoju kinološke organizacije u NR Srbiji od 1947. do 1959. godine podneo je Jovan Živadinović.

Na osnovu novih pravila Kinološko udruženje NR Srbije postaje Kinološki savez NR Srbije.

Cilj Saveza je da, vodeći opštu politiku selekcije i odgajivanja rasnih pasa, usmerava rad pojedinih kinoloških organizacija na svom području. Savez proučava i usavršava organizacionu strukturu svih stepena kinoloških ogranaka i predlaže sprovođenje u život novih oblika organizacije. Vođenjem stručne evidencije prati brojni i kvalitetni razvoj pojedinih pasa, stimulirajući na pogodan način razvoj onih rasa za koje postoji opravdano veća potreba. Kao vrhunska organizacija vodi brigu o unapređenju i uzdizanju stručnih kadrova – kinoloških sudija – neophodnih za pravilno usmeravanje selekcijskog rada na svojoj teritoriji. Ovo su redovni ciljevi Saveza, koji su pravilima detaljno razrađeni.

Društva mogu da se osnuju svuda gde postoji preko 25 kinologa i odgajivača rasnih pasa.

Na kraju skupštine izabrani su novi upravni i nadzorni odbor Saveza. Za predsednika je izabran dr. Slobodan Pavlović, profesor Univerziteta; za potpredsednika Igor Vrbančić, potpukovnik JNA; za sekretara Pantelija Vojinović, akademski slikar; za blagajnika Viktor Bać, službenik; za vodu registra mladih pasa dr Milorad Tadić, veterinar. Ostali članovi Upravnog odbora su Ljubiša Milić, Ozren Radošević, Dušan Mijatović, Milenko Šijaković, Dušan Ristić i Radovan Isakov.

Nova pravila Kinološkog saveza NR Srbije predviđaju da na čelu kinološke organizacije u NR Srbiji stoji Savez, u Autonomnoj Pokrajini Vojvodini i Autonomnoj Kosovsko-Metohijskoj oblasti podsavezi, a u srezovima kinološka udruženja. Pravila daju mogućnost da se udruženja osnivaju i svuda gde za to postoje uslovi, tj. gde ima rasnih pasa i odgajivača. U toku ove godine podsavezi i udruženja, koja budu osnovana, treba da donesu pravila, a u pripremama za taj posao pomoći će im Upravni odbor Saveza.

Na skupštini je bilo reči o reorganizaciji Kluba ljubitelja sportskih pasa, koji je dosad imao status republičkog kluba. Prema novim pravilima Saveza, klub ubuduće neće postojati kao republički klub, već će se odgajivači sportskih pasa uključivati u svoja kinološka udruženja i u zajednici sa ostalim odgajivačima delati za unapređenje kinologije – jer, skupština je potvrdila davno precizirani princip da je kinologija jedinstvena i da se ne može deliti na lovačku i sportsku kinologiju.

Novi upravni odbor Kinološkog saveza NR Srbije, pored ostalog, poveo je akciju koja ima za cilj obnavljanje i podmlađivanje kadra kinoloških sudija. Za poslednja tri meseca prijavilo se Savezu preko dvadeset kandidata. Interesantno je napomenuti da u celoj Republici postoje svega dvojica sudija za ocenjivanje rada pasa ptičara i jedan sudija za ocenjivanje rada službenih pasa.

Na predlog kinologa Vojvodine, koji je Upravnom odboru preneo Ozren Radošević, usvojeno je da se kinološka organizacija u Vojvodini zvanično zove Pokrajinski kinološki savez APV.

Na osnovu dostupnog materijala (nepotpunog) u ovom delu poglavlja daće se organi i tela Kinološkog saveza Srbije.

Na sednici Skupštine KS SR Srbije održanoj 27. maja 1972. godine izabran je Upravni odbor u sastavu:

Slobodan Mladenović, Ražanj, Branko Miletić, Svetozarevo, Slobodan Teodosić, Niš, Asim Hasanbegović, Kraljevo, Živadin Nikolić, Velika Plana, Milutin Miloković, Sokobanja, Tomislav Šajinović, Šabac, Božidar Tornjanski, Paraćin, Pavle Milinković, Kragujevac, Duško Nešić, Kostolac, Najdan Marinković, Knjaževac, Periša Jakovljević, Titovo Užice, Dušan Mijatović, Milovan Vitomirov, dr Milorad Tadić, Ismet Đoš, dr Slobodan Pavlović, Dobrosav Mitrović, Voja Anastasijević, Petar Petrović i Jovan Milivojević, Beograd, Ivan Subotin, Vlada Turšić i Bogdan Vučković iz SAP Vojvodine, Dušan Dukić, Haliti Musli i Rizo Ajeti iz SAP Kosova.

U Nadzorni odbor izabrani su Miodrag Matejić, Beograd, Miloš Mihajlov, Novi Sad i Radivoje Milanović, Topola, a za zamenike Ljubiša Gavrić, Lazarevac i Đorđe Ćirić, Beograd.

Na izbornoj Skupštini KSS održanoj 11. aprila 1976, za predsedništvo Saveza Kadrovska komisija je predložila Skupštini sledeće kandidate:

Predsednik prof. dr Milorad Tadić, potpredsednici Dušan Mijatović, Živadin Nikolić, Slobodan Mladenović, sekretar Milovan Vitomirov, blagajnik Vojislav Anastasijević, članovi prof. dr Slobodan Pavlović, Jovan Milivojević, Dobrosav Mitrović, Slobodan Teodosić, Đorđe Ćirić, prof. dr Milan Jocković, Ivan Subotin, Vlada Turšić, Dušan Dukić, Haliti Musli.

Za Nadzorni odbor predloženi su Miodrag Matejević, Miloš Mihajlović i Radivoj Milošević, a za zamenike Branko Cvuletić i Jovan Anthin.

Za Upravni odbor predloženi su:

Radomir Jovanović, Poljana kod Požarevca, Miloš Ilić, Aleksinac, Mija Spasić, Svetozarevo, Milutin Milojković, Soko Banja, Dragoljub Pančić, Velika Plana, Pavle Milinković, Kragujevac, Ljubiša Gavrić, Lazarevac, Tomislav Jevrić, Kruševac, Vladimir Panić, Zaječar, Živorad Ganić, Niš, Radovan Bvujić, Nedeljko Savić, Titovo Užice, Marko Mirić, Lijg, Tomislav Kostić, Leskovac, dr Mladen Mladenović, Šabac, Radoslav Đorđević, Smederevska Palanka, dr Nikola Milovanović, Paraćin, Radovan Isakov i Veselin Gardašević, Novi Sad, Svetozar Trudić, Pećinci, Miroslav Cerović i Mislija Hemi, Priština i Emin Ataljezi, Prizren.

I pored toga što je kadrovska komisija dala predlog za izbor predsedništva KSS, iz arhivskog materijala ostalo je nejasno kakav je sastav na kraju izabran koji je predstavljao izvršni organ Skupštine. Zbog ovoga se daju dve liste.

U zapisniku sa redovne radne Skupštine Kinološkog saveza SR Srbije održane 18. februara 1978. u Beogradu stoji da je predsednik KSS bio prof. dr Milorad Tadić, a potpredsednici Živadin Nikolić, mr. ph. Slobodan Mladenović i Dušan Mijatović. Sekretar je bio Milovan Vitomirov, a blagajnik Vojislav Anastasijević.

Prema materijalu za skupštinu KSS koja je održana 30. maja 1981. godine u Titovom Užicu, za predsedavajućeg predsedništva KSS izabran je Ilija Živanović iz Lazarevca. Na istoj ovoj skupštini za člana sekretarijata kooptiran je Milovan Vitomirov iz Beograda. Pre Ilije Živanovića na fukciji predsedavajućeg Predsedništva KSS bio je Dušan Mijatović (1980-1981. god).

Na istoj ovoj skupštini članovi Kinološkog saveza Srbije izabrani su u sledeća stručna tela JKS:

• dr Slobodan Teodosić u Stručni odbor JKS,
• Mileta Srećković u saveznu komisiju JKS za goniče,
• Vojislav Anastasijević u saveznu komisiju JKS za jugoslovenske ovčarske pse,
• dr Milan Jocković u saveznu komisiju za dalmatinske pse,
• dr Bojana Vujasinović u specijalnu komisiju JKS za nemačke ovčare,
• Dragan Janić i Miodrag Živić u komisiju JKS za kinološke priredbe.

Na izbornoj skupštini KSS održanoj 19. maja 1984. godine, na predlog Kadrovske komisije u Predsedništvo su izabrani:

Božidar Tornjanski, Paraćin, Mihajlo Đurđević, Kragujevac, Dušan Nešić, Kostolac, Vojislav Mišljenović, Soko Banja, Dragan Janjić, Kruševac, Petar Živojinović, Smederevo, Radovan Vujić, Valjevo, Ilija Živanović, Lazarevac, Branko Miletić, Svetozarevo, Nedeljko Savić, Titovo Užice, Ranko Stojanović, Knjaževac, Slobodan Cvetić, Loznica, Dragomir Mladenović, Niš, kao i po jedan predstavnik JNA, Republičkog SUP-a, Lovačkog saveza Srbije, Kinološkog saveza AP Kosovo i Kinološkog saveza Vojvodine.

Osim toga, u Sekretarijat su izabrani: Milovan Vitomirov, Obrad Škipić, dr Milan Jocković, dr Nikola Milovanović, dr Mahmud Dagistani, inž. Dušan Bojović, Milan Zorić i Dragan Erdeljan.

Za predsednika je izabran Božidar Tornjanski, a za sekretara dr Mahmud Dagistani.

Na izbornoj skupštini KSS održanoj 12. 03. 1993. godine izabrano je Predsedništvo u sastavu:

Čedomir Antonić, Beograd, dr Slobodan Teodosić, Niš, Dragan Novaković, Obrenovac, Dragan Ristić, Svetozarevo, Dobrila Bećirović, Čačak, Miroslav Andelić, Kragujevac, Mihailo Pavlović, Velika Plana, Zoran Nikolić, Šabac, Strahinja Nikolić, Leskovac, Dragan Janjić, Kruševac, Raša Vujić, Valjevo, Miroslav Milivojević, Negotin, Žarko Tadić, Požarevac, Dušan Nešić, Kostolac, Slavoljub Dragišić, Smederevska Palanka, Dušan Pribanović, Trstenik, Nenad Davidović, Gornji Milanovac, Petar Živojinović, Smederevo, Dragan Mitrović, Natalinci, Evica Mišić, Sremski Karlovci, Jovica Golubović, Lapovo, Milan Kojić, Kraljevo i Siniša Bukorac, Laćarak.

Za sekretara KSS izabran je Mahmud Dagistani, u Nadzorni odbor Jovan Serafin, Dragoslav Vučetić i Branko Ćurčić, a u Disciplinski sud Obrad Škišić, Vlastimir Petrović, Mileta Srećković, Gordan Đorđević i Jovica Stankov.

Božidar-Tornjanski je na funkciji predsednika Kinološkog saveza Srbije ostao do 1988, kada je na izbornoj skupštini za novog predsednika izabran Dušan Nešić iz Kostolca.

Na Skupštini Kinološkog saveza Republike Srbije održanoj 19. 3. 1997. godine izabrano je sledeće predsedništvo:

Čedomir Antonić, Beograd, Dragoslav Vučetić, Niš, Dragan Novaković, Obrenovac, Ištvan Mezei, Bačka Topola, Evica Mišić, Sremski Karlovci, Zoran Kuzmanović, Kragujevac, Zoran Nikolić, Šabac, Tibor Šehter, Subotica, Nebojša Gašić, Pančevo, Vladan Baletić, Požarevac, Dragan Janjić, Kruševac, Strahinja Nikolić, Leskovac, Dragan Ristić, Jagodina, Dragan Mitrović, Natalinci, Darko Ostojin, Stajićevo, Slobodan Milivojević, Mladenovac, Nenad Davidović, Gornji Milanovac, Dobrila Bećirović, Čačak, Jova Pavlica, Indija, Dušan Nešić, Kostolac, Miroljub Ranković, Svilajnac, Saša Stokić, Smederevo i Dušan Micić, Kraljevo.

Za sekretara KSS izabran je dr Mahmud al Dagistani, u Nadzorni odbor su izabrani Mihajlo Đirđević, Miloš Jelenić i Pal Paroci, a u Disciplinski sud Slobodan Đindić, Rade Despinić i Marko Perković.

Za predsednika je ponovo izabran Dušan Nešić iz Kostolca, koji je na toj funkciji ostao od 1988. do 2000. godine. Kinolozi Srbije na ovaj način su dali punu podršku predsedniku Dušanu Nešiću za nesebičan rad na razvoju kinologije u Srbiji i šire, a što je predsednik i opravdao, kako aktivnošću na kinološkim manifestacijama tako i organizacionim boljicima u samoj organizaciji.

Na osnovu nepotpune dokumentacije sa kojom smo raspolagali prilikom izrade ove monografije, u ovom delu dajemo delimično prikupljene podatke o mandatima predsednika i sekretara Kinološkog saveza Srbije.

Pored ovoga, vršene su konsultacije sa tehničkim sekretarom KSS Miodragom Živićem, sekretarom KSS dr Mahmutom Al Dagistanijem i bivšim predsednikom i sekretarom KSS Milovanom Vitomirovim.

U ovom delu monografije daje se kratka biografija aktuelnog predsednika KSS, gospodina Dušana Nešića. Dušan Nešić, kako se vidi iz pregleda za predsednike KSS, izabran je 1988. godine.

Dušan Nešić, predsednik Kinološkog saveza Republike Srbije

Roden je 12. 06. 1936. godine u Subotici. Od malih nogu je zavoleo pse pored svog dede koji je bio poznati odgajivač kratkodlakih jazavičara i gordon setera. Kinologijom se aktivno bavi od 1957. godine. U Kostolcu kao predsednik Lovačkog društva „Dunav” Kostolac formira 1961. godine Kinološko društvo „Dunav” Kostolac, koje je izraslo u jedno od najboljih društava u SR Srbiji. Od samog početka društvo je aktivno radilo na organizovanju Republičke izložbe pasa 1963. godine, a 1964. godine organizovana je Prva savezna izložba pasa svih rasa i tada je bilo jedino društvo koje je u užoj Srbiji organizovalo saveznu izložbu pasa. Tokom 40 godina postojanja društvo je organizovalo 7 međunarodnih i 15 saveznih izložbi pasa, 10 saveznih utakmica jamara u veštačkom rovu i aktivno je radilo na propagandi i razvoju kinologije. Organizuje, pored saveznih izložbi, međunarodne utakmice jamara, savezne utakmice ptičara i ispite urođenih osobina pasa ptičara i jamara. Prošle i pretprošle godine u saradnji sa Kinološkim savezom Srbije prvi put posle oslobođenja održavaju se šampionati Jugoslavije za jamare i to u Kostolcu. Zahvaljujući pregalačkom radu društvo dobija 1974. i 1985. godine veliku plaketu grada Kostolca. Dušan Nešić za svoje zasluge dobija takođe plaketu grada Kostolca 1985. godine, zlatnu značku za zasluge Kinološkog saveza Jugoslavije, značku za zasluge Kinološkog saveza Srbije i značku za zasluge svog društva, kao i druga priznanja za zasluge na polju lovne kinologije. Odlikovan je Zlatnim ordenom Lovačkog saveza Srbije, Lovačkog saveza Jugoslavije i ordenom Lovačkog udruženja Požarevca.

Prvi je inicijator i u delo sproveo potpisivanje povelja o saradnji sa kinološkim društvima. Njegovim primerom pošla su i druga društva. Zahvaljujući njemu društvo je izgradilo najbolji veštački rov u Jugoslaviji, a smatra se da je jedan od najboljih u Evropi. Član je Izvršnog odbora Kinološkog saveza Srbije u dva mandata, i to od 1970. do 1974, i sada od 1987. do 2001. godine. Predsednik je kadrovske komisije i komisije za dodele priznanja Kinološkog saveza Srbije. Član je Predsedništva Jugoslovenskog kinološkog saveza od 1997.

Već više godina u svojoj odgajivačnici sa uspehom gaji engleske setere i poentere, kojima se posebno posvetio.

Omiljen je među drugovima i poštovan u kinološkim krugovima, kako u zemlji tako i u inostranstvu.

Kao tehnički sekretar u Kinološkom savezu Srbije od 1972. do 2000. godine radi Miodrag Živić.

U periodu od 1952. do 2000. godine u Beogradu je održano 27 međunarodnih izložbi pasa, od kojih 9 u organizaciji Kinološkog saveza Srbije i 18 u organizaciji Beogradskog kinološkog društva. Hronološki pregled održavanja izložbi prikazan je u sledećoj tabeli.

U ovom poglavlju daće se najznačajnija imena kinologa koji su imali najveći uticaj na razvoj kinologije u Vojvodini. I pored pregledanja postojećeg arhivskog materijala nismo bili u mogućnosti da nađemo sva imena kinologa koji su bili značajni za kinologiju Vojvodine. I pored ovoga spomenuće se sva ona imena koja su spominjana u ovoj monografiji, a za one kinologe za koje smatramo da su najznačajniji date su kratke biografije.

Pečat razvoju Saveza lovaca Vojvodine krajem 1921. i početkom 1922. godine dao je apotekar mr Joca Dividl. Joca je toliko bio zaljubljen u lovstvo da je, na osnovu nađene dokumentacije, nerazdvojni deo ove oblasti i kinologije. Tako je u septembru 1930. godine izabran za predsednika Kinološkog odbora. Svakako da treba pored J. Dividla spomenuti i ostale kinologe koji su izabrani u kinološki odbor, a to su: Svetozar Ivanić — potpredsednik, dr Andrija Kesler — sekretar i blagajnik Đoka Gajin.

Kada je pri Lovačkom savezu Vojvodine (Savezu lovačkih organizacija za Dunavsku banovinu) maja 1938. formirana Kinološka sekcija, za predsednika sekcije izabran je Sergije Stanišić. Članovi ove sekcije bili su: Svetozar Ivanić (Sombor), Vasa Terzić (Apatin) i Miladin Tutorov (Novi Sad).

Markantna ličnost koja je radila na razvoju kinologije pre i posle II svetskog rata svakako je Miladin Tutorov, predsednik podružnice za Vojvodinu. Imena koja se spominju posle II svetskog rata su svakako i dr Radivoj Lazić — potpredsednik podružnice, sekretar Stanoje Gavrilović, blagajnik Sava Borovac i vođa matične knjige Sergije Stanišić.

Posle ovog Upravnog odbora za predsednika je izabran Vasa Terzić, za potpredsednika dr Vojislav Vasić, za sekretara Aleksandar Teofanović i za blagajnika Đorđe Velbabović.

Nakon ovog Upravnog odbora izabran je novi, čiji je predsednik Ozren Radošević, koji se pojavljuje 1953. kada je biran za predsednika i koji je svakako jedan od najznačajnijih kinologa posle II svetskog rata. Na skupštini od 22. marta 1953. godine za potpredsednika je biran Radivoj Lazić, za sekretara Milan Vrtunski a za blagajnika Sava Borovac.

Zbog nesebičnog rada na razvoju kinologije, kinolozi Vojvodine su na ovoj skupštini, u znak pažnje i zahvalnosti za minuli rad, izabrali Vasu Terzića za doživotnog počasnog predsednika.

Naslednik Ozrena Radoševića u Kinološkom savezu Vojvodine je dipl. inž. Vladimir Turšić koji radi u Savezu više od 30 godina. Svakako da je Vlada Turšić svojim dosadašnjim radom u Savezu ostavio dubok pečat kako na razvoju kinologije tako i na poštovanju svih propisa koje su doneli JKS i KSS, kao i drugih zakonskih propisa koji tretiraju ovu problematiku.

U ovom poglavlju daćemo kratke biografije najzaslužnijih kinologa za razvoj kinologije u Vojvodini, još jednom se izvinjavajući svima onima koji nisu spomenuti — zaslužnim kinolozima do čijih biografija se nije moglo doći.

Ozren Radošević je kao veliki entuzijasta, neizmerno voleo prirodu, divljač i lovačke pse.

Odmah posle Drugog svetskog rata (1946. godine) Ozren se aktivno uključio u rad kinološke organizacije Vojvodine i Srbije. Prvo je bio član predsedništva Kinološkog saveza Srbije — podružnice za Vojvodinu, a jedno vreme i njen predsednik.

Zapošljava se 1. maja 1960. u Pokrajinskom lovačkom savezu, gde je bio zadužen za razvoj kinologije u Vojvodini. U Savezu je radio do 1971. godine.

Od lovačkih pasa permanentno je držao nemačke ptičare, mađarske vižle, irske setere, poentere i malog minsterlendera.

Pored toga što je vodio rodovnu knjigu i podizao nivo lovne kinologije u Vojvodini i šire, bio je i kinološki sudija. Učestvovao je na mnogim kinološkim manifestacijama u zemlji i inostranstvu, kao sudija ali i kao takmičar.

Umro je 17. decembra 1981. godine a sahranjen je, prema ličnoj želji, u rodnom Neštinu uz dostojne lovačke počasti.

Na Veterinarskom fakultetu u Beogradu diplomirao je 1948, a doktorirao na istom fakultetu 1956. godine. Od asistenta do redovnog profesora, 15 godina je radio na Veterinarskom fakultetu u Beogradu, a 23 godine na Tehnološkom fakultetu u Novom Sadu.

Govori engleski i nemački jezik.

Na funkcijama sekretara Kinološkog saveza Srbije i Jugoslovenskog kinološkog saveza proveo je oko 10 godina. U tom periodu bio je i urednik Prvog jugoslovenskog časopisa „Moj pas”. Zbog nedostatka materijalnih sredstava izašla su iz štampe samo četiri broja ovog časopisa.

U Kinološkom savezu Vojvodine mnogo godina je član i predsednik Stručnog saveta.

Kao sekretar Kinološkog saveza Srbije, vodio je 1950. godine grupu kinologa entuzijasta: doc. dr E. Lapčević, Rada Branković, Milenko Šijaković, Selimir Simić i Jova Matović, u Beč na prvu posleratnu izložbu međunarodnog karaktera, gde je bilo izloženo 1500 pasa.

Kao delegat Jugoslovenskog kinološkog saveza prisustvovao je tri puta zasedanjima FCI, i to u Luksemburgu 1955. sa prof. Pavlovićem, u Dortmundnu (Nemačka)

1957. i u Herningu (Danska) 1975. sa Ivanom Subotinom, predsednikom Kinološkog saveza Vojvodine.

Nakon prelaska iz Beograda na Tehnološki fakultet u Novom Sadu, ponovo se aktivirao na kinološkom polju u saradnji sa Kinološkim savezom Vojvodine i Jugoslovenskim kinološkim savezom. Prva zajednička briga bila mu je lovačka kinologija, na inače bogatim lovnim terenima Vojvodine. Počeo je sa postepenim uvođenjem ispita urođenih osobina ptičara i povećanjem broja takmičenja obučenih ptičara višeg ranga, pa sve do saveznih i na kraju međunarodnih utakmica, sa dodelom titula CACT i CACIT. Posle nekoliko godina došlo se do saznanja da bi iz fonda postojećih, dobro obučenih lovačkih pasa mogle u dogledno vreme da se formiraju ekipe ptičara za takmičenje u evropskim kupovima.

Na V evropskom šampionatu u Španiji, 1976, ocenjivao je rad ptičara. Ekipa od 4 jugoslovenska vodiča (R. Bugarski, B. Tornjanski, N. Milovanović i Z. Španović) određena je bez izbornog takmičenja, na osnovu postignutih rezultata te godine, zbog kasno obezbeđenih sredstava. Naša ekipa je ipak osvojila drugo mesto u velikoj konkurenciji u Manzanaresu. Tom prilikom je u kraćem razgovoru sa španskim kraljem Huanom Karlosom iskoristio priliku da pozove španske ekipe na evropski šampionat, koji se sledeće godine održavao u našoj zemlji. Kralj je prihvatio poziv, pa su se u Padeju takmičile dve ekipe ptičara iz Španije.

Više od 20 puta je sudio na međunarodnim utakmicama u zemlji, isto toliko jugoslovenskih šampionata i lovačko kinoloških kupova ptičara.

Naročito je aktivan bio u Vojvodini, a posebno u Padejskom lovačkom društvu, gde je do 1997. godine bio predsednik Kinološke sekcije i organizator i sudija na takmičenjima ptičara.

Radio je na Pravilniku lovačko kinološkog kupa, prihvaćenom na Godišnjoj skupštini JKS u Osijeku 6. 12. 1980, i Pravilniku za ispitivanje i ocenjivanje rada pasa ptičara, Beograd 1981.

Za svoj rad i zasluge u kinologiji odlikovan je Zlatnom medaljom JKS, Zlatnom medaljom Vojvodine, Zlatnom medaljom Hrvatske i Zlatnom medaljom Poenter i seter kluba Nemačke.

Godine posle Drugog svetskog rata, u opustošenoj zemlji, bile su ispunjene velikim obavezama, ali i neutoljivom željom da se normalno živi i naravno lovi. Za lov je trebalo nabaviti lovne pse kao neodvojive pratioce i „saradnike”. Nije bilo mesta drugačijem poimanju lova. Lovac i pas su najprirodnija veza i uslov da se uz dobrog psa lov upražnjava u svoj svojoj lepoti. (Sve ostalo su uslovljene varijante, koje su posebna tema, izvan okvira ovog teksta.)

Tako je lov bio i ostao jaka motivacija za bavljenje organizovanom kinologijom — u početku isključivo lovnom, a kasnije i opštom.

Jedan od pionira posleratne lovne kinologije na ovim prostorima je Vladimir Janać — čika Vlada.

U zemlji bez asfaltnih puteva, automobila, organizovanih autobuskih linija, nalazilo se načina i vremena da se sastaje sa drugim pregaocima na tom poslu (pre svih Ozren Radošević i Aleksandar Teofanović — Šaca), da se dogovaraju i nabavljaju uvozne i domaće lovne pse proverenih kvaliteta. Na ovom terenu prioritet su imale kontinentalne rase ptičara: nemački kratkodlaki i oštrodlaki ptičar, mađarska vižla, a kasnije i autentični engleski poenteri.

Izuzetno kvalitetna krvna linija uvezenih nemačkih lovnih terijera i danas Mitrovicu i okolinu kvalifikuje u neprekinutoj tradiciji, kao jak terijeraški centar.

Od ptičara, u dosta dugom periodu ovde je uvažavan nemački oštrodlaki ptičar. Trajala je ta ljubav sve dok se nisu zatvorili krvni krugovi a druge nepovoljne okolnosti demotivisale lovce da nabavljaju uvozne priplodnjake. Bio je to varijetet mekše dlake („rauhar”) al izuzetnih radnih sposobnosti, o kojima se i danas čuje poneka priča.

Zasluga je to svakako pomenutih poslenika u vreme loših uslova, ali u vreme velikog entuzijazma i velikih entuzijasta. Sve se radilo bez lične koristi, uz trud i bez komfora. Danas teško zamislivo!

Psi su deljeni lovcima besplatno, uz obavezu da vrate dva ili tri šteneta, koja su davana drugima pod istim uslovima… i tako u širenje lovne kinologije. O tome je Vladimir Janać pedantno vodio rodovnu knjigu (koja je za ovu priliku na žalost ostala nedostupna u KD „Sirmium”) a koja mnogo može da kaže o načinu rada i kvalitetu pasa.

Prelaskom na organizovanu opštu kinologiju, isti taj čika Vlada u kinološkom društvu „Leget” nastavlja da radi isti posao. Krenule su i organizacije prvih posleratnih kinoloških manifestacija — smotre i izložbe.

Sve što danas radimo na tom planu, gotovo neizbežno bude propraćeno ponekom anegdotom sa setnim prisećanjem na čika Vladu.

Rođen je u Padeju, 13. 10. 1925. godine. Po završetku školovanja dobija posao u službi Državne bezbednosti. Paralelno sa životnim pozivom otpočinje rad u lovstvu, i to u Koprivnici (Hrvatska). Lovstvom i lovačkom kinologijom bavi se od 1954. godine. Posle izvesnog vremena, po službenoj dužnosti dolazi u Sentu, i tu počinje njegova prava lovna kinologija.

Uzgoj lovačkih pasa počinje sa nemačkim oštrodlakim ptičarima, zatim dalmatincima, sa kojima postiže prve uspehe, a zatim vrlo brzo prerasta u stručnjaka lovne kinologije. Ostale rase koje je uzgajao su: nemački kratkodlaki ptičar, engleski seter, odnosno ostrvski ptičari.

U Padej dolazi kao afirmisani lovni stručnjak i kinolog. Radi na unapređenju tadašnjeg lovačkog društva „Padej” iz Padeja. U Lovačkom društvu Padej biva dugo godina upravnik lovišta i predsednik kinološke sekcije. U Kinologiji je ostvario mnoga domaća i međunarodna priznanja. Organizator je mnogih kinoloških manifestacija, a sa svojim psima učestvovao je na mnogim takmičenjima, utakmicama i smotrama.

Rođen je 1916. godine u Petrovaradinu, po zanimanju ekonomista, sada penzioner. Član lovačkog društva u Novom Sadu postao je 1947. godine. Pored lova, u to vreme bavio se kinologijom gde je imao vrlo lepe rezultate na uzgoju rasnih pasa. Imao je nemačke kratkodlake ptičare, pa oštrodlake, koker španijela, mađarsku vižlu…

Po osnivanju Kinološkog saveza za Vojvodinu, izabran je za prvog predsednika, potom je dugi niz godina obavljao dužnost sekretara. Tokom rada u Kinološkom savezu položio je ispit za kinološkog sudiju za sve ptičare, terijere i cunjavce. Sudio je na brojnim kinološkim priredbama i utakmicama.

Odlikovan je Zlatnom značkom Kinološkog saveza Jugoslavije i zlatnim ordenom Lovačkog saveza Srbije.

Rođen je u Petrovaradinu, 21. 05. 1943. godine. Tu je završio i osnovnu školu. Potom je upisao Srednju poljoprivrednu školu u Futogu, koju je završio 1962. godine. Iste godine upisuje Poljoprivredni fakultet u Novom Sadu, gde je diplomirao 1968.

Još kao dečak interesuje se za lovnu kinologiju. Mnogo je toga naučio od čika Ozrena Radoševića. Kada se Ozren Radošević penzionisao, Vlada Turšić se zapošljava 1970. godine u Kinološkom savezu Vojvodine, gde i danas radi.

Bio je član upravnog odbora KSV i KSS i predsednik Stručnog saveta KSV.

Kao kinološki sudija aktivno je učestvovao na izložbama i utakmicama u zemlji i inostranstvu. Do 1993. godine bio je stalni član kao ispitivač u Komisiji za polaganje ispita za kinološke sudije.

U svojoj odgajivačnici „Varadinska” stalno je uzgajao kvalitetne pse, prvo poentere a potom nemačke oštrodlake ptičare.

Član je Lovačkog društva „Zec” u Petrovaradinu od 1964. godine.

Za svoj rad na planu lovstva i kinologije dobitnik je spomen plakete LSS, zlatne značke LSV i zlatne značke Jugoslovenskog kinološkog saveza.

Na VII redovnoj saveznoj skupštini u Novom Sadu, održanoj 10. avgusta 1930, da bi se mogla sprovesti organizacija kinološkog udruženja, izabran je privremeni odbor Kinološkog udruženja za Vojvodinu.

Kinološki odbor je konstituisan 28. septembra 1930. U ovaj odbor ušli su: mr Joca Divila iz Srbobrana kao predsednik, što je zvanično i prvi predsednik kinologije Vojvodine, Svetozar Ivanić iz Sombora, kao potpredsednik, dr Andrija Kesler iz Srbobrana, kao sekretar, Đoka Gajin iz Novog Sada, kao blagajnik, Sergije Stanković iz Nove Kanjiže, Milivoj Petrović iz Sombora, dr Koloman Hofman iz Subotice, Nikola Mirkov iz Kikinde, Geza Švarc iz Novog Sada i Pera Jokić iz Bečkereka (Zrenjanina).

Na sednici plenuma Upravnog i Nadzornog odbora Saveza lovačkih organizacija za Vojvodinu, 24. maja 1938, osnovana je Kinološka sekcija.

U Kinološku sekciju Savez je izabrao sledeće lovce:

• Pročelnik: Sergije Stanišić, Novi Sad,
• Sekretar: Miladin Tutorov, Novi Sad,
• Članovi: Radivoj Kadić, Novi Sad; Svetozar Ivanić, Sombor; Milan Popić, Petrovaradin; Vasa Terzić, Apatin; Hajnrik Repert, Novi Sad; Spasoje Atanacković, Novi Sad; Boško Bošković, Pančevo.

Osnivačka skupština „Podružnice Kinološkog udruženja Srbije za Vojvodinu” održana je u Novom Sadu, 19. februara 1950.

U Upravni odbor Podružnice izabrani su:

• Miladin Tutorov, predsednik,
• dr Radivoj Lazić, sekretar,
• Članovi: Stanoje Gavrilović, Sava Borovac, Sergije Stanišić, Đorđe Radošević i Mirko Božičić.

Ubrzo posle izbora novog rukovodstva Kinološke podružnice za Vojvodinu dolazi do smene u rukovodstvu. Za novog predsednika izabran je Vasa Terzić, a za sekretara dr Đorđe Radić.

Na Skupštini Podružnice Kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu održanoj 15. aprila 1951. godine izabran je Upravni odbor u sastavu:

• Miladin Tutorov, predsednik,
• dr Radivoj Lazić, potpredsednik,
• Stanoje Gavrilović, sekretar,
• Sava Borovac, blagajnik,
• Luka Mrkušić, dr Đorđe Radić, Mirko Božičić, Aleksandar Maksimović, dr Vasa Jovanović, Sergije Stanišić kao članovi, i zamenici članova: Gustav Kerpel i Miloš Kokanov.

U Nadzorni odbor izabrani su: Božidar Janković, Branko Ćurčić i Đorđe Ćirić.

U Novom Sadu je 27. maja 1951. održana vanredna skupština Podružnice Kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu. Na ovoj skupštini razrešen je kompletan Upravni odbor i izabran novi, privremeni upravni odbor u sastavu:

• Vasa Terzić, predsednik,
• dr Đorđe Radić, sekretar,
• Milan Marić, blagajnik,
• Ozren Radošević, Joca Slankamenac, Jovica Milinkov, Spasoje Atanacković, dr Aleksandar Radić i Sergije Stanišić.

Privremeni Nadzorni odbor je bio u sastavu: Radomir Ivković, predsednik, Vojin Tetić i Radivoj Radak.

Na redovnoj godišnjoj skupštini Kinološkog udruženja NR Srbije za Vojvodinu, održanoj 30. marta 1952. godine izabran je novi Upravni odbor u sastavu:

• Vasa M. Terzić, predsednik,
• dr Vojislav Vasić, potpredsednik,
• Aleksandar Teofanović, sekretar,
• Đorđe Velbabović, blagajnik,
• Mile Dobanovački, Ozren Radošević, Milan Vrtunski, Marko Stankov, Vlada Bošnjaković, Milan Petričić, dr Đorđe Radić i Sava Laćarac, članovi, i zamenici Emil Sluha, dr Vojislav Letić i Aladar Herbik.

U Nadzorni odbor izabrani su Boško Kovačević, Mihajlo Ofenbeker i Radivoj Radak.

Na godišnjoj skupštini održanoj 22. marta 1953. izabrana je nova uprava podružnice u sastavu:

• Ozren Radošević, predsednik,
• dr Radivoj Lazić, potpredsednik,
• Milan Vrtunski, sekretar i
• Sava Borovac, blagajnik.

Za period od 1953. do 1978. godine, odnosno za punih 25 godina nema arhivskog materijala niti bilo kakvog pisanog materijala pa će samim tim i jedno značajno poglavlje nenamerno biti preskočeno.

U ovom delu našli smo da je predsednik Kinološkog saveza Vojvodine od 1972. do 1978. godine bio Radovan Isakov.

Rođen je 15. januara 1921. u Silbašu kod Bačke Palanke, društveno politički radnik. Bio je član CK omladine Jugoslavije, predsednik sreza i partije u Bačkoj Palanci, potpredsednik Novosadskog sreza, direktor Poljobanke, predsednik Lovačke zadruge Vojvodine (kasnije „Lovoturs” Novi Sad), funkcioner u Skupštini Vojvodine.

Vršio je istaknute funkcije u Lovačkom savezu Vojvodine i Kinološkom savezu Vojvodine.

Ivan Subotin, predsednik.
Svetozar Trudić, Ivan Kovačević, Branko Koprivica, Veselin Gardašević, Radivoj Žakula, Vladimir Turšić (sekretar), Laslo Čović, Eržebet Siladi, Andraš Doci, Mihajlo Vamošer, Radovan Isakov, Mirko Ristić.

Ivan Subotin je rođen 1917. godine u Banatskoj Dubici u seljačkoj porodici. Po završetku Poljoprivredne škole u Požarevcu (1933) ostaje da radi na imanju svoga oca. U Narodno oslobodilački pokret aktivno se uključuje odmah po okupaciji zemlje (1941), izdržavši sve teškoće prvo ilegalnog rada, a zatim učešće u NOB. Odmah po oslobođenju zauzima važne funkcije u narodnoj vlasti. Bio je predsednik Sreskog odbora u Alibunaru (1944–1950), a 1945. godine izabran je i za narodnog poslanika Ustavotvorne skupštine Jugoslavije, da bi zatim u dva mandata bio poslanik Skupštine Vojvodine. Načelnik Uprave za šumarstvo AP Vojvodine postao je 1950. godine a 1951. pomoćnik poverenika za poljoprivredu i šumarstvo APV.

Sekretar Lovačkog saveza Vojvodine postao je 1950. godine, a od 1953. pa sve do prelaska u Lovačku zadrugu za direktora (1963) obavlja dužnost sekretara Lovačkog saveza. U međuvremenu je završio Višu upravnu školu i naučio italijanski i nemački jezik. Od 1963. do 1977. godine bio je direktor Lovačke zadruge — „Lovotursa”, a zatim savetnik i jedno vreme v.d. direktora sve do penzionisanja 1982. godine.

Svojim dugogodišnjim radom u lovstvu Vojvodine (preko tri decenije) i to na najodgovornijim mestima, prvo kao sekretar Saveza a zatim kao direktor Zadruge, Ivan Subotin je ostavio neizbrisivi trag u toj delatnosti. Sve važnije akcije i poduhvati u lovstvu Vojvodine od rata pa sve do sedamdesetih godina vezane su za njegovo ime. I lovni turizam, i hvatanje i izvoz zečeva; i veštačka proizvodnja fazana, i veliki uvozni poslovi iz SSSR i drugih zemalja. Ivan Subotin je bio samouki lovni stručnjak, ali je imao izvanredan smisao za organizaciju posla i izbor saradnika. Imao je vrlo širok krug poznanika i prijatelja u zemlji i inostranstvu, a nakon penzionisanja ostao je veran svojoj kući — „Lovotursu” kao vodič i prevodilac grupama stranih turista, ali i kao čovek spreman da pruži savet novim generacijama radnika i rukovodilaca „Lovotursa”.

Isto predsedništvo je bilo i 1980. i 1981, a predsednik je bio Pavle Crnojački.

Rođen je 10. 03. 1924. godine u Turiji. Osnovnu školu završio je u Turiji, a srednju je pohađao u Bečeju i Novom Sadu. Ekonomski fakultet završio je u Beogradu. Ljubav prema životinjama i psima potiče od malena, iz vremena dok je još živeo na selu. Puno vremena je provodio u prirodi.

Za vreme Drugog svetskog rata, kao maloletni mladić uhapšen je i odveden u zatvor u Mađarsku (Čilag, blizu Segedina), a posle toga u Dahau.

Po završetku Drugog svetskog rata zaposlio se i radio u nekoliko preduzeća. Prvo je radio u „Pobedi”, a nakon toga u „Agrovojvodini”, „Produktivi”, „Agroindustriji”, „Investbanci” i „Centroslaviji”.

S obzirom da je voleo prirodu, zahvaljujući Joci Ledancu postao je član Lovačkog društva Novi Sad gde je u nekoliko mandata bio i predsednik ovog društva. Pod njegovim rukovodstvom podignuta je i „Fazanerija” koja je i danas u funkciji.

Kada je postao član lovačkog društva, odmah je nabavio i lovačke pse. Kao lovački aktivista i zaljubljenik u pse takođe u nekoliko navrata je biran za predsednika Kinološkog saveza Vojvodine. S obzirom da je kao predsednik Saveza imao dosta uspeha na razvoju i unapređenju kinologije u Vojvodini, takođe u nekoliko navrata je biran za člana Skupštine Kinološkog saveza Jugoslavije.

U Skupštini KSJ uvek je bio aktivan te ga je ova ista skupština birala i za predsednika Kinološkog saveza Jugoslavije.

Paja Crnojački je našu kinologiju predstavljao i u Međunarodnoj kinološkoj organizaciji (FCI) i aktivno učestvovao u njenom radu.

Za svoj rad dobio je najviša odlikovanja lovaca i kinologa i ostavio dubok trag u lovstvu i kinologiji ne samo Vojvodine već i Srbije, Jugoslavije a sigurno i šire.

Zoran Belić, predsednik.
Stevan Mrnuštik, sekretar, Petar Jovanović, Milan Zlokolica, Petar Crvenković, Đerđ Bizinger, Eržebet Weil, Dragan Jasman, Ištvan Cvitko, Jan Benka, Branko Stekić, Boža Jokić, Ljubomir Sladić, Pavle Crnojački, Ivan Kovačević.

Rođen 1946. godine u Novom Miloševu, osnovnu i srednju školu završio je u Kikindi.

Kao redovan student, 1970. završio Višu tehničku školu u Zrenjaninu. 1978. vanredno završio Ekonomski fakultet u Subotici. Član je lovačkog društva u Kikindi od 1966. godine.

Član Kinološkog društva u Kikindi postaje 1970. godine.

Kao član Lovačkog društva bio je vrlo aktivan, učestvovao je u organima upravljanja i vršio niz funkcija, kako u Lovačkom društvu Kikinda tako i u Opštinskom lovačkom savezu.

U Lovačkom društvu Kikinda bio je upravnik Fazanerije u izgradnji, kao i pet godina posle izgradnje, član Upravnog odbora Lovačkog saveza, kao i predsednik istog od 1987. do 1989. godine.

Takođe je bio član Upravnog odbora Kinološkog saveza, kao i predsednik u jednogodišnjem mandatu.

Kao član Kinološkog društva, bavio se odgojem nemačkih kratkodlakih ptičara. Odhranio je i dresirao tri psa, sa kojima je učestvovao na lokalnim, saveznim, međunarodnim i evropskim takmičenjima. Bio je i ostao pobornik takmičenja lovačkih pasa u disciplinama koje su najbliže praktičnom lovu. U svom mandatu kao predsednik Kinološkog saveza trudio se da približi lovačku kinologiju lovstvu, a da ostali deo kinologije koji je mnogo širi dobije svoje pravo mesto u kvalitetu i kvantitetu.

Petar Crvenković, predsednik.
Ilija Pavković, Rajko Jakšić, Tibor Buza, Stevan Doroslovački, Pavle Crnojački, Zoran Belić, Boža Jokić, Bogdan Popov, Ratko Stanulović (sekretar), Balaž Mesaroš, Gaja Ninković, Milan Šenk, Ivan Stojišić, Sava Savulov.

Rođen u Irigu, 29. 01. 1919. Potiče iz srednje zemljoradničke porodice. Do II svetskog rata bavio se zemljoradnjom.

Pomagao je NOP od 1941. godine, a u njihove redove se uključio pre 09. 09. 1943.

Za vreme rata postavljen za komesara komande mesta br. II operativna zona za južni Banat. Imao je čin poručnika.

Član je Komunističke partije Jugoslavije od 1944. Bio je član Sreskog komiteta partije od avgusta 1944. za srez Vršac. Završio je višu partijsku školu „Đura Đaković” u Beogradu.

Posle rata obavljao je mnoge političke i privredne funkcije, između ostalog bio je i načelnik povereništva za građevine Izvršnog veća Skupštine Autonomne pokrajine Vojvodine 1949. i 1950; predsednik Skupštine opštine Irig u dva mandata, od 1955. do 1957. i od 1960. do 1967; poslanik Skupštine SR Srbije; poslanik Skupštine AP Vojvodine; sekretar saveta za turizam Vojvodine pri Privrednoj komori Vojvodine; savetnik predsedništva Privredne komore Vojvodine; predsednik Kinološkog saveza Vojvodine.

Nosilac je više odlikovanja, od kojih su najznačajnija: Orden za vojne zasluge; Orden za narod; Medalja za narod; Orden rada sa zlatnim vencem, Srebrni orden za lovačke zasluge Lovačkog saveza Jugoslavije, Zlatna značka za zasluge Jugoslovenskog kinološkog saveza, Zlatan lovački orden Saveza lovačkih organizacija Srbije, Srebrni lovački orden Saveza lovačkih organizacija Srbije, Povelja za zalaganje u razvoju i unapređenju kinologije Kinološkog saveza Vojvodine, više povelja za izvanredne zasluge na razvoju turizma i turističkih organizacija Turističkog saveza Srbije i Turističkog saveza Vojvodine, povelje i priznanja većeg broja privrednih organizacija.

Balaž Mesaroš, predsednik.
Ratko Stanulović, sekretar, Zoran Belić, Rajko Jakšić, Ilija Pavković, Petar Crvenković, Boža Jokić, Sava Savulov, Stevan Doroslovački, Ivan Stojišić, Gaja Ninković, Tibor Buza, Bogdan Popov, Milan Šrenk, Mihalj Bognar, Pavle Crnojački, Tibor Šehter.

Balaž Mesaroš je rođen 27. januara 1929. u Skorenovcu, opština Kovin, srez Pančevo, u zemljoradničkoj porodici.

Diplomirao je 14. juna 1956. na Ekonomskom fakultetu u Beogradu, odbranom diplomskog rada sa temom „Problem devalvacije valute sa osvrtom na devalvaciju dinara”. Kao diplomirani ekonomista radio je u brojnim mestima Vojvodine na odgovornim radnim mestima i dužnostima.

Pošto potiče iz zemljoradničke porodice u kojoj je lovstvo bilo kao tradicija, već 1957. se učlanjuje u lovačku organizaciju u Kikindi, gde je odmah polagao i lovački ispit. Od tada pa do danas član je lovačkih organizacija u mestima kretanja u službi, i to u Novom Kneževcu, Kovinu i Senti, a danas je član Lovačke organizacije u Padeju.

U Senti je bio šest godina potpredsednik Udruženja, a odlikovan je Lovačkim ordenom sa srebrnim vencem.

Kao član lovačke organizacije u Padeju izabran je za sekretara Kinološkog saveza Vojvodine, a odmah nakon toga i za predsednika Saveza. U tom periodu kinologija u Vojvodini prolazi kroz veoma složene probleme koji su nastali kao posledica nerazumevanja uloge kinologije u lovstvu, pa je otuda bilo veoma teško konsolidovati Kinološki savez. Strpljivim radom i principijelnim stavovima u relativno kratkom roku je uspeo da normalizuje odnose Kinološkog i Lovačkog saveza.

Posebno se zalagao na rešavanju inače nezavidne finansijske situacije Kinološkog saveza, pa je u vrlo kratkom vremenu, upornim radom i pribavljanjem sponzorske podrške od radnih organizacija i simpatizera kinologije uspeo da Kinološki savez Vojvodine konsoliduje i u materijalno-finansijskom pogledu. Sve je to omogućilo i normalno odvijanje rada kinološke organizacije. Zahvaljujući tome kinologija u Vojvodini postiže zavidne rezultate.

Prof. Vojislav Jovanović, predsednik.
Milovan Marić, sekretar, Radislav Babić, Andrija Tišma, Ilija Kuga, Omer Pezerović, Stanko Dolovac, Đula Urban, Branko Stekić, Mihovil Herić, Dušan Vidak, Ivan Stojišić, Ilija Pavković, Nenad Glumac, Sava Jovanović.

Prof. Vojislav Jovanović je rođen 18. 11. 1917. godine u Dvoru na Uni, gde su njegovi roditelji izbegli od pokolja u Sremu. Posle završetka prvog svetskog rata, krajem 1918. se vratio u svoj Srem, u Zemun. Osnovnu školu i gimnaziju učio je u Zemunu, gde je 1936. položio viši tečajni ispit. Iste godine se upisao na novoosnovani Veterinarski fakultet u Beogradu, na kojem je diplomirao 1942. Pored veterinarske studirao je i humanu medicinu. Specijalizirao je veterinarsku hirurgiju sa oftalmologijom. Doktorsku disertaciju iz oblasti oftalmologije odbranio je pred komisijom od pet članova Veterinarskog i Medicinskog fakulteta.

Nastavnu aktivnost započeo je još kao demonstrator 1937. godine. Od 1946. do 1954. izvodio je nastavu u Srednjoj veterinarskoj školi, i letnju praksu studenata Veterinarskog fakulteta u Beogradu. Oktobra 1956. izabran je za docenta, maja 1960. za vanrednog, a aprila 1965. godine za redovnog profesora Poljoprivrednog fakulteta u Novom Sadu za predmet Veterinarstvo i zoohigijena. Marta 1962. poverena mu je i nastava iz predmeta Lovstvo. Izvodio je poslediplomsku nastavu iz oblasti veterinarstva i lovstva na Poljoprivrednom fakultetu, a iz oblasti lovstva i na Veterinarskom fakultetu TOZD-a u Ljubljani, zatim iz oblasti Uzgoja i zaštite divljači i životne sredine na Poljoprivrednom fakultetu u Osijeku, Šumarskom fakultetu u Skoplju, a po pozivu je držao predavanja na poslediplomskim studijama na Poljoprivrednom fakultetu u Godoleu (Mađarska) i Haleu (Istočna Nemačka).

Kinologijom se bavi od 1936. godine. Osnivač je, prvi predsednik i doživotni počasni predsednik KD Novi Sad. Iako je u penziji već više godina, i danas je vrlo aktivan na šta ukazuje veći broj važnih funkcija. Stalni je član saradnik Matice srpske u Novom Sadu, predsednik Naučnog društva za istoriju zdravstvene kulture Vojvodine, naučni savetnik Naučnog instituta za veterinarstvo u Novom Sadu, ekspert Međunarodnog saveta za lovstvo (CIC) u Parizu, i urednik Sveske Matice srpske za prirodne nauke.

Za svoj dosadašnji naučni, pedagoški i stručni rad dobio je mnogobrojna priznanja i nagrade. Nosilac je tri mirnodopska ordena i 34 plakete, medalje i diplome, među kojima Nagrade oslobođenja Vojvodine, plakete Pokrajinskog komiteta za nauku i informatiku SAP Vojvodine; plakete sa diplomom V kongresa veterinara i veterinarskih tehničara Vojvodine; diplome i medalje Matice srpske u Novom Sadu; plakete i diplome Poljoprivrednog fakulteta u Novom Sadu; zlatne značke Kinološkog saveza Jugoslavije; dve zahvalnice Saveza republičkih i pokrajinskih SIZ-ova za naučnu delatnost SFRJ; zlatne medalje Lovačkog saveza Baranje; zahvalnice i umetničke slike Saveza studenata Poljoprivrednog fakulteta u Novom Sadu; plakete Naučnog instituta za veterinarstvo u Novom Sadu, zlatnih ordena LS Jugoslavije Srbije i Slovenije, Plakete LS Hrvatske, zlatne značke KS Vojvodine i drugih.

Pored svoje velike aktivnosti, prof. Jovanović je uvek bio spreman da svojim mladim saradnicima nesebično prenese svoje veliko znanje i godinama sticano iskustvo. U svojoj dosadašnjoj bogatoj naučnoj aktivnosti pokazao je puno smisla, sposobnosti i autoriteta za organizovanje naučnog rada na širem planu, na prvom mestu u našoj zemlji, a zatim i u međunarodnoj saradnji. Treba istaći njegovo zalaganje i uspeh u okupljanju i izgrađivanju naučnih kadrova. Radeći na širokom području svoje naučne aktivnosti, do danas je osposobio veliki broj saradnika, od kojih su mnogi od početnika izrasli u već istaknute istraživače.

Prof. Vojislav Jovanović, predsednik.
Đula Urban, sekretar, Mihajlo Stojić, Šandor Šempeteri, Ivan Kovačević, Boža Jokić, Jovan Dragin, Svetislav Gavrilović, Franja Pekanović, Ilija Latinović, Nenad Glumac, Zoltan Vatai, Tibor Šehter, Sanja Momčilović, Dušan Vidak.

Dušan Vidak, predsednik.
Boža Jokić, sekretar, Mihajlo Stojić, Đula Urban, Zoltan Vatai, Milivoj Aleksić, Stevan Doroslovački, Vladimir Jovanović, Tomislav Pavlović, Obrad Panić, Ratomir Stanulović, Čedomir Aleksić, Milena Gligorin, Fero Jonaš, Desimir Milovanović.

Ovo predsedništvo je i u 2000. godini, s tim da se planira da se ove godine sprovedu izbori za nove organe i tela Saveza.

Rođen je 11. avgusta 1942. u Beogradu, a od svoje treće godine živi u Novom Sadu, gde je završio osnovnu školu, gimnaziju i na Poljoprivrednom fakultetu stekao diplomu inženjera agronomije stočarskog smera.

Od ranog detinjstva uz svoga oca vezan je za lovačke pse, prvo za mađarsku vižlu, a potom za kratkodlake nemačke ptičare kojima je ostao veran do danas.

Trideset godina radi u turističkom poslovanju u zemlji i jedno vreme kao predstavnik u inostranstvu, baveći se lovom i lovnim turizmom uz lovačke pse više od 45 godina, zalažući se za obaveznu upotrebu pasa u lovu.

Dušan Ž. Vidak danas je na funkciji direktora „Srbijašume–Lovoturs” Novi Sad, član predsedništva Kinološkog saveza Vojvodine je od 1989. godine, predsednik Kinološkog saveza Vojvodine od 1996, član predsedništva Kinološkog saveza Jugoslavije je od 1996, a predsednik Komisije za lovnu kinologiju Lovačkog saveza Vojvodine je od 1997. godine, aktivno dajući doprinos očuvanju i razvoju kinologije.

Stupanjem na snagu novog Pravilnika o stručnom radu Jugoslovenskog kinološkog saveza 1993. godine, sudijski ispiti koji su se do tada polagali — održavali u pripadajućim republičkim ili pokrajinskim savezima, prešli su u nadležnost Jugoslovenskog kinološkog saveza.

U Komisiji za polaganje ispita za kinološkog sudiju do 1993. godine u Kinološkom savezu Vojvodine bili su ispitivači: prof. dr Milan Jocković, Beograd, prof. dr Slobodan Pavlović, Beograd, prof. dr Radivoj Žakula, Beograd, prof. dr Milorad Tadić, Beograd, Ismet Đoš, Beograd, dr veterine Petar Pačkić, Subotica, Boža Jokić, Pančevo, Dušan Bošnjaković, Zemun i dipl. ing. Vlada Turšić, Petrovaradin.

Sudije za rad i oblik jamara

1. Siniša Vukanović, Novi Sad
2. Laslo Sabadi, Novi Sad
3. Nikola Gligorijević, Bečej
4. Sanja Momčilović, Bečej
5. Milan Zlokolica, Žabalj
6. Velimir Netković, Uzdin
7. Ivan Stojišić, Zrenjanin

Sudije za oblik ptičara

1. Biljana Džigurski, Sremski Karlovci
2. Svetislav Gavrilović, Bačka Palanka
3. Luka Mirković, Bačka Palanka
4. Dušan Mađarev, Sivac
5. Milan Lakić, Pančevo
6. Nurija Aziri, Zrenjanin
7. Karlo Bala, Novi Sad

Sudije za rad jamara

1. Mladen Mihić, Futog
2. Mihovil Herić, Petrovaradin
3. Laslo Kneht, Bečej
4. Florijan Šubonja, Uzdin

Sudije za oblik nelovnih rasa pasa

1. Laslo Salov, Novi Sad
2. Željko Malinović, Novi Sad
3. Aleksandar Gorše, Novi Sad
4. Vladimir Vragočanski, Sremska Kamenica

Sudije za rad i oblik ptičara

1. Stevan Doroslovački, Bečej
2. Velimir Netković, Uzdin
3. Đura Munćan, Vršac
4. Radivoj Žakula, Novi Sad
5. Svetislav Gavrilović, Bačka Palanka
6. Dušan Mađarev, Sivac
7. Tibor Šehter, Pačir
8. Ivan Kovačević, Stara Pazova
9. Boža Jokić, Pančevo
10. Mirko Rajić, Sivac
11. Vladimir Turšić, Petrovaradin
12. Miloš Veselinov, Kikinda
13. Ratimir Stanulović, S. Mitrovica

Sudije za rad ptičara

1. Ilija Latinović, Kikinda
2. Stipan Ereš, Opovo
3. Rade Babić, Opovo
4. Zoran Belić, Kikinda
5. Miodrag Verac, Sivac
6. Dušan Janać, Sremska Mitrovica
7. Vladimir Jovanović, Senta

Međunarodne sudije

1. Tibor Šehter, Pačir
2. Zoltan Vatai, Pačir
3. Miloš Lučić, Novi Sad

Sudije za rad i oblik službenih pasa

1. Stipan Bošnjak, Sombor
2. Miodrag Gligorin, Kikinda
3. Zoltan Vatai, Senta

Sudije za rad službenih pasa

1. Miodrag Gligorin, Kikinda
2. Ilija Latinović, Kikinda
3. Dragan Gligorin, Kikinda

1. Sava Savulov, Opovo
2. Rade Babić, Opovo
3. Stipan Ereš, Opovo
4. Momčilo Radojčin, Kikinda
5. Zoran Belić, Kikinda
6. Ilija Latinović, Kikinda
7. Ivan Krišan, Kikinda
8. Milivoje Aleksić, Iđoš
9. Mirko Ristić, Padej
10. Peter Mihok, Kikinda
11. Stevan Doroslovački, Bečej

Na osnovu dokumentacije kojom raspolaže Kinološki savez Vojvodine, u ovom poglavlju daće se osnovni podaci kada je koje kinološko društvo održalo osnivačku skupštinu i kada su registrovani u SUP-u.

Međutim, s obzirom da se ne raspolaže ovim podacima za sva društva, za jedan broj će se samo dati podaci o nazivu, adresi i telefonima.

Društva sa podacima o osnivanju i registraciji

1. Kinološko društvo „Seter” Sremska Mitrovica, održalo osnivačku skupštinu 17. decembra 1999. godine a registrovano u SUP Sremska Mitrovica 6. marta 2000. rešenjem br. 212-17/2000.
2. Kinološko društvo Novi Kneževac je član Saveza od 6. aprila 1981. Upisano je u registar SUP Novi Kneževac ponovo 10. avgusta 1999. pod brojem 6-212-2-43/99.
3. Kinološko društvo Sombor je član Saveza od 1976. godine.
4. Kinološko društvo „Tiski cvet” Bečej je održalo osnivačku skupštinu 6. februara 1999. godine a upisano je u SUP Bečej 19. februara 1999. pod rednim brojem 74 i brojem rešenja 212-14/4-99.
5. Kinološko društvo Žabalj održalo je osnivačku skupštinu 13. jula 1997. godine a registrovano je u SUP Žabalj 27. avgusta 1997. pod rednim brojem 1101 i brojem rešenja 212-151/97.
6. Kinološko društvo „Tisa” Bačko Petrovo Selo, osnovano maja 1990. godine a registrovano u MUP Vrbas, Srbobran, Bečej i Kula 11. jula 1990, pod br. 212-566/90.
7. Kinološko društvo „Titel” Titel održalo je osnivačku skupštinu 13. decembra 1997. godine, a registrovano je u SUP Titel 25. decembra 1997, pod brojem 212-181/97.
8. Kinološko društvo „Tornjoš” Tornjoš osnovano 25. januara 1998. godine.
9. Kinološko društvo „Ada” Ada osnovano je 4. marta 1997.
10. Kinološko društvo „Čoka” Čoka osnovano je 24. jula 1996. godine i upisano u SUP Kikinda 27. avgusta 1996. pod rednim brojem 62 i rešenjem br. 6-212-134/96.
11. Kinološko društvo Bač osnovano je 31. maja 1997. godine i registrovano u SUP Bačka Palanka 18. juna 1997. pod br. 03-212-12/97.
12. Kinološko društvo „Sombor” Sombor registrovano u SUP Sombor 15. aprila 1996. pod rednim brojem 284 i brojem rešenja 6-212-13/96.
13. Kinološko društvo „Velika greda” Plandište osnovano je 21. decembra 1996. godine i registrovano u SUP 10. januara 1997. rešenjem broj 212-11-111/97.
14. Kinološko društvo „Kanjiža” Kanjiža osnovano je 15. juna 1996. godine i registrovano u SUP Kanjiža 26. jula 1996. pod rednim brojem 97 i brojem rešenja 06-212-123/96.
15. Kinološko društvo „Sv-jet” Kikinda odnovano je 9. marta 1996. godine i registrovano u SUP Kikinda 21. marta 1996. pod rednim brojem 246 i brojem rešenja 06-212-18/96.
16. Kinološko društvo „Rešin” Melenci odnovano je 20. marta 1996. godine, a registrovano u SUP Zrenjanin 3. aprila 1996. brojem rešenja 212-26/96-03.
17. Kinološko društvo „Tisa” Mol osnovano je 7. septembra 1995. godine i registrovano u SUP Kikinda 26. septembra 1995. brojem rešenja 06-212-48/95.
18. Kinološko društvo „Sonta” Sonta osnovano je 21. maja 1995. godine i registrovano u STP Apatin 29. maja 1995. pod brojem 11-212-5/95.
19. Kinološko društvo „Šid 95″ Šid registrovano je u SUP Šid 1. marta 1995. pod brojem 212-11/95.
20. Kinološko društvo „Srbobran” Srbobran osnovano je 25. februara 1995. godine a registrovano u SUP Srbobran 3. aprila 1995. pod rednim brojem 69 i brojem rešenja 212-196/95.
21. Kinološko društvo „Uzdin” Uzdin registrovano je u SUP Kovačica 14. decembra 1994. pod rednim brojem 15/94 i brojem rešenja 212-9-124/94.
22. Kinološko društvo „Čuvar” Novi Bečej osnovano je 20. januara 1995. godine.

Adresar kinoloških društava i kontakata

Na inicijativu skupštine LU „Bač”, dana 07. 05. 1997. godine formiran je inicijativni odbor za osnivanje Kinološkog društva „Bač”. Dana 31. 05. 1997. održana je osnivačka skupština KD „Bač”, kada je usvojen Statut i izabrani organi i tela ovog kinološkog društva. Skupštini su prisustvovala 33 člana. Za predsednika je izabran Željko Čelić, a za sekretara Ljubiša Vlajić, uz još 7 članova upravnog odbora. Od tada je počelo nešto više da se radi na unapređenju kinologije, naročito u lovačkim društvima. Odmah se pristupilo evidentiranju lovnih pasa po lovačkim društvima, kao i organizovanju smotri i utakmica. Tako je 11. 10. 1997. održana smotra i utakmica urođenih osobina lovačkih pasa. Iste godine izgrađen je i „rov” za utakmice pasa jamara.

Godine 1998, pored smotre lovačkih pasa, održane su i dve utakmice pasa jamara, i to utakmica u rovu i svestrana utakmica. Godine 1999. održana je utakmica „Ispit urođenih osobina ptičara” i ispit urođenih osobina jamara. U septembru 2000. godine planirana je Međunarodna svestrana utakmica jamara i Savezna utakmica jamara u rovu — CACT.

Kinologija u Baču je i pre osnivanja KD bila na zavidnom nivou jer je bilo aktivista koji su radili na razvoju kinologije, kao na primer: Đuro Ozer, Lajčo Kovačev, Jovan Terzić i Dragan Stojanović, koji su za svoj rad dobili zlatne značke KSV.

Momentano jedan od najaktivnijih na unapređenju kinologije je sadašnji predsednik KD Željko Čelić, jer i kao uzgajivač terijera — jamara ima zapažene rezultate.

Sivac je gradić u Bačkoj, na glavnom putu Sombor — Novi Sad. LD „Fazan” Sivac osnovano je 1925. godine, sa prekidom rada od 4 godine u II svetskom ratu. Godine 1945. Sivačko društvo broji 85 članova.

LD „Fazan” među prvima u Vojvodini, 1960. godine, osniva kinološku sekciju u koju se učlanjuje 40 tadašnjih lovaca. Prema rečima tadašnjeg sekretara LD i sekretara Kinološke sekcije Radivoja Plavšića, tadašnji lovci ovoga društva imali su lovačke pse uglavnom bez pedigrea ali u čistoj rasi, a tek po formiranju sekcije svaki lovac je morao da izvrši prijavu legla. Pošto tada još nije bio osnovan Kinološki savez Vojvodine, prijave legla su se slale u Kinološko društvo Beograd. U to vreme od lovačkih pasa bili su zastupljeni najviše nemački oštrodlaki ptičari i lovni terijeri, a ubrzo i nemački kratkodlaki ptičari.

Odgajivač nemačkih oštrodlakih ptičara i lovnih terijera sa pedigreom bio je Milan Vlaškalić, a 1962. godine Živko Ignjatov je iz Slovenije doveo jednu kratkodlaku kerušu koja je bila jako lepa i davala je dosta radne pse. Od 1962. godine u Sivcu se svake godine održavala smotra lovačkih pasa na koju su kao sudije dolazili Ozren Radošević i Radivoje Žakula. Već 1965. bila je doneta odluka da lovci mogu da vode u lov lovačkog psa samo ako ima pedigre. Ovo društvo je među prvima počelo da daje štenad svojim lovcima u kooperaciju, a kada su podmirili svoje lovce počeli su da daju i drugim društvima iz Opštinskog lovačkog saveza Kula čiji su i sami bili članovi. Za svako dobijeno štene u kooperaciji lovac je morao da vrati 2 šteneta društvu, a ova su išla dalje u kooperaciju.

Godine 1974. iz Nemačke je uvezen jedan nemački kratkodlaki ptičar po imenu Gvido, koji se kao plemenjak pario sa mnogo kuja za koje vlasnik nije vodio evidenciju; od Gvida potiče mnogo dobrih lovnih pasa a između ostalih i Don Radoja Bugarskog iz Obrenovca, koji je sa njim postigao izvrsne rezultate, čak je bio i u reprezentaciji Jugoslavije i učesnik na Svetskom prvenstvu u Nemačkoj.

Od 1982. godine, uz pomoć prof. Radivoja Žakule, kinologija u Sivcu dobija veliki značaj. Počinju se organizovati ispiti za sve lovne pse (ptičare, retrivere i terijere), utakmice tipa „B” i „C” za ptičare, utakmice za terijere u rovu i smotre za sve pse.

Proširuje se krug odgajivača: Miodrag Verac, jedan od najjačih odgajivača nemačkih kratkodlakih ptičara, Mirko Rajić, odgajivač nemačkih oštrodlakih ptičara, Đorđe Majski, odgajivač epanjel bretona i još oko desetak odgajivača nemačkih kratkodlakih i oštrodlakih ptičara. Takmičari i kinolozi su rado dolazili u Sivac na takmičenje. Sivac je poznat po dobrim i raznovrsnim terenima, bogatstvu divljači i izuzetnoj organizaciji. Na primer, na utakmici tipa „C” 1983. godine prijavljeno je 37 takmičara od kojih je 16 pasa imalo plasman, a titulu CACT i prvo mesto odneo je pas Nutri vlasnika i vodiča Stevana Doroslovačkog iz Bečeja. U Sivcu se od 1982. do 1999. održava po jedna utakmica tipa „C”, jedna utakmica tipa „B”, dve smotre i dva ispita „A”, jedan ispit jamara i jedna utakmica jamara u rovu.

Pored dobrih odgajivača, Sivac ima i takmičare: Miodrag Verac ima velikog uspeha sa svojim psima Astorom i Fridom, nemačkim kratkodlakim ptičarima, sa kojima je imao 2x CACIT i 3x CACT-YU. Astor je imao i titulu šampiona Jugoslavije u radu. Dušan Madžarev i Milenko Kalentić imali su dosta plasmana i zavidne rezultate, kao i drugi takmičari: Đorđe Majski, Slavko Kalentić, Slavko Kljajević, Mile Leković, Mirko Rajić i drugi.

Kinološki savez Vojvodine je 1982. godine uvezao jednog oštrodlakog nemačkog ptičara po imenu Don i dao ga u kooperaciju kinološkoj sekciji LD „Fazan” Sivac. Vlasnik psa je bio Milenko Kalentić, koji se sa Donom takmičio i imao nekoliko plasmana.

Sivačka kinologija može dati najveće priznanje prof. Radivoju Žakuli koji je svojom mudrošću i znanjem dao veliki podsticaj ljudima koji su vodili kinologiju. Tako je 1983. godine Sivac dobio prvog kinološkog sudiju, ing. Miodraga Verca, a 1985. još dvojicu: Dušana Madžareva i Mirka Rajića. Danas sivačka kinologija i lovstvo uživaju veliko poverenje mnogih takmičara, u Sivac su dolazili takmičari iz Srbije, Crne Gore, Hrvatske i Slovenije, i naravno iz čitave Vojvodine. Danas dolaze takmičari iz Vojvodine, Srbije i Baranje. U Sivcu se 1998. i 1999. održao i Lovačko kinološki kup, gde su svi takmičari izrazili veliko zadovoljstvo terenima, divljači i organizacijom. Sivački kinolozi kao takmičari na lovačko kinološkim kupovima osvajali su tri puta prvo mesto i titulu šampiona Vojvodine: Mile Verac, Duško Madžarev i Đorđe Pejin.

Sivački kinolozi će se i dalje truditi da imaju dobre lovne pse, da budu dobri odgajivači, dobri takmičari i dobri organizatori svih kinoloških manifestacija koje budu poverene Sivcu.

Od kinologa svakako treba pomenuti Miroslava Plavšića i njegovu odgajivačnicu nemačkih ovčara „Bestoris-YU” koja je od 1972. godine dala dosta šampiona. Miroslav Plavšić počeo je da se bavi gajenjem 1958. godine ali aktivno od 1972. Prema njegovoj evidenciji između 1972. i 1999. imao je 63 legla ili 378 lepo odgojene štenadi. Miroslav je sarađivao sa vojskom i policijom i većinu štenadi prodavao istima, tako da su psi iz njegove odgajivačnice bili čuvari naših granica i pronalazači droge i drugih predmeta. Sarađivao je i sa Društvom slepih iz Zagreba pa je i njima svake godine prodao po neko štene. Miroslav ima u evidenciji i kupce iz stranih zemalja: Grčke, Italije, Rumunije, Mađarske i Bugarske. I danas sarađuje sa Vojskom Jugoslavije i policijom u vezi štenadi iz njegove odgajivačnice.

Kinološko društvo „Bečej” osnovano je 1974. godine. Među osnivačima su bili Laslo Nađ, veterinar, Oto Klozi, Ferenc Kiš, Stevan Doroslovački, Laslo Utreht i drugi. Društvo je radilo na okupljanju kinologa svih rasa pasa. Već tada su članovi društva postizali zapažene rezultate na izložbama i utakmicama. Redovno su održavane smotre, a kasnije i republička i savezna izložba. Nastupi su brojni, a kinološko društvo se popunjava novim članovima i uspesi su sve bolji. Međutim, 1996., dolazi do osipanja članstva i veći broj odlazi iz kluba, da bi 1999. formirali novi klub „Tisin cvet” koji danas lepo radi i ima veliki broj članova koji i dalje postižu lepe rezultate sa svojim psima.

Kroz ovo društvo je od osnivanja do danas prošao veliki broj kinologa koji su ostavili vidan trag u bečejskoj kinologiji. To su odgajivači Nikola Gligorijević, Oto Klozi, Ferenc Kiš, Ferenc Šagi, Džemal Dedić, Đorđe Prodanov, Laslo Kneht, Stevan Doroslovački, Đorđe Skakić, Jova Dragičević, Vince Klima, Ištvan Cvito i drugi.

Lovačko udruženje „Bečej” iz Bečeja odavno je poznato po dobrim terenima sa dosta divljači, dobrim lovcima i dobrim lovačkim psima. Najbrojniji su nemački kratkodlaki ptičari, nemački oštrodlaki ptičari, nemački lovni terjieri, labrador retriveri, po koji poenter, epanjel breton i mađarske vižle.

Prve smotre eksterijera održavane su već šezdesetih godina, a prvi ispit urođenih osobina održan je aprila 1978. Na ispitu je učestvovalo oko 15 pasa, a sudio je kinološki sudija Laslo Horvat iz Bača. Od tada pa do današnjih dana smotre i ispiti urođenih osobina ptičara se redovno održavaju svake godine.

U Bečeju je 25. 4. 1981. prvi put održana savezna utakmica za ptičare tipa „B”, na kojoj je učestvovalo ukupno 16 pasa a sudili su kinološke sudije Zoran Belić iz Kikinde i Stevan Doroslovački iz Bečeja. Savezna utakmica tipa „B” je ponovo održana 16. 4. 1982. Sudili su kinološke sudije Zoran Belić iz Kikinde i Ivan Caf iz Maribora. Učestvovalo je 19 pasa. Prvo mesto i titulu CACT osvojio je Cito-Žak, epanjel breton vodiča Ilije Latinovića iz Kikinde, a drugo Nutri v. Lindenkrec, nemački kratkodlaki ptičar, vodiča Stevana Doroslovačkog iz Bečeja.

Rezultati Lovačko-kinoloških kupova u Bečeju

III lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1986, učestvovalo je 14 takmičara. Plasman:

1. Dušan Madžarev, Sivac
2. Mile Verac, Sivac
3. Rajko Doroslovački, Bečej

V lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1987, učestvovalo je 13 takmičara. Plasman:

1. Miroslav Medurić, Turija
2. Ivan Ćirić, Bečej
3. Jožef Senti, Bečej

VI lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1988, učestvovalo je 20 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Jožef Senti, Bečej
3. Mica Aleksić, Iđoš

VII lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1989, učestvovalo je 14 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Dušan Madžarev, Sivac
3. Jožef Senti, Bečej

VIII lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1990, učestvovalo je 15 takmičara. Plasman:

1. Mile Verac, Sivac
2. Rajko Doroslovački, Bečej
3. Jožef Senti, Bečej

IX lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1991, učestvovalo je 12 takmičara. Plasman:

1. Miroslav Medurić, Turija
2. Jožef Senti, Bečej
3. Slavko Mišković, Bečej

X lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1992. učestvovalo je 13 takmičara. Plasman:

1. Ivica Glavaški, Bečej
2. Svetozar Živkov, Bačko Gradište
3. Miroslav Medurić, Turija

XI lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1993, učestvovalo je 15 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Ivica Glavaški, Bečej
3. Miroslav Medurić, Turija

XII lovačko kinološki kup održan 30. 11. 1994, učestvovalo je 17 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Ivica Glavaški, Bečej
3. Endre Šulc, Bečej

XIII lovačko kinološki kup, Memorijal „Milan Doroslovački”, održan 9. 12. 1995, učestvovalo je 14 takmičara. Plasman:

1. Slobodan Dadić, Bečej
2. Petar Jurić, Bečej
3. Rajko Doroslovački, Bečej

XIV lovačko kinološki kup, Memorijal „Milan Doroslovački”, održan 16. 11. 1996, učestvovalo je 20 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Franja Miličić, Bečej
3. Endre Šulc, Bečej

XV lovačko kinološki kup, Memorijal „Milan Doroslovački”, održan 15. 12. 1997, učestvovalo je 15 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Veselin Mišković, Bečej
3. Ivica Glavaški, Bečej

XVI lovačko kinološki kup „Milan Doroslovački”, održan 5. 12. 1998, učestvovalo je 17 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Andraš Tobijaš, Ada
3. Boško Baćanov, Bečej

XVII lovačko kinološki kup „Milan Doroslovački”, održan 11. 12. 1999, učestvovalo je 16 takmičara. Plasman:

1. Rajko Doroslovački, Bečej
2. Boško Baćanov, Bečej
3. Šandor Bognić, Bečej

Maja 1979, Stevan Doroslovački donosi iz Beograda sinu Rajku, članu lovačkog podmlatka, prvo štene labrador retrivera, ženku Lada RMP 19 Lab. Pojava prvog labrador retrivera izaziva radoznalost bečejskih ali i okolnih lovaca. Lada je izrasla u lepu kuju, slede prvi nastupi i titule na izložbama, a pored toga pokazuje izuzetne osobine u radu.

Jula 1981, iz Slovenije, od poznatog sudije i odgajivača Jože Vestera stiže u Bečej i muško štene labrador retrivera, Bonus iz Doberče JR 60157 Lab. Bonus izrasta u lepog i dobrog psa i tu počinje nagla ekspanzija labrador retrivera. Lovci su uočili izuzetne osobine u radu ovih pasa koji su se izuzetno pokazali i prilagodili u lovu na sve vrste divljači. Pojavljuju se reportaže u raznim časopisima i Kinološki savez usvaja prvi pravilnik o upotrebljivosti ovih pasa u lovu.

Utakmice labrador retrivera u Bečeju

25. 05. 1985. — utakmica u donošenju za retrivere. Učestvovalo je ukupno 15 pasa.

1. Bonus, vlasnik Rajko Doroslovački iz Bečeja
2. Nino, vlasnik Miroslav Nikolić iz Bečeja

10. 05. 1986. — druga utakmica u donošenju za retrivere. Na utakmici je učestvovalo 16 pasa.

1. Bonus, Rajko Doroslovački iz Bečeja
2. Bilt, Todor Miškov iz Bačke Palanke
3. Nino, Miroslav Nikolić iz Bečeja

27. 09. 1997. — Savezna proširena utakmica za retrivere.

1. Bak, Mojsije Dmitrović iz Sonte — CACT
2. As, Rajko Doroslovački iz Bečeja — R.CACT
3. Astor, Milivoj Andrić iz Nadalja

Septembar 1998. — Savezna proširena utakmica za retrivere.

1. As, Rajko Doroslovački iz Bečeja — CACT
2. Bora Živanov iz Gospodinaca — R.CACT

Moramo spomenuti vlasnike i vodiče nemačkih lovnih terijera, jer u Bečeju ima dosta kvalitetnih pasa ove rase.

Laslo Kneht je 1972. godine iz Nemačke uvezao Falka v. Goldensteig, nemačkog lovnog terijera, koji je bio sa vrhunskim ocenama u radu i eksterijeru, zatim 1974. uvozi Arna v. Trenenhigel i Olu Mecenberg koji takođe postižu izuzetne rezultate u radu i eksterijeru i mora se priznati da su ovi psi dali veliki doprinos u napretku ovih rasa.

Laslo Kneht je, osim što je puno doprineo razvoju ove rase, takođe i kinološki sudija za rad jamara.

Pored njega, treba još pomenuti Nikolu Gligorijevića, odgajivača i kinološkog sudiju za rad i oblik pasa jamara. On je takođe imao veći broj pasa na utakmicama u radu i na izložbama.

Ovo je treća rasa po broju pasa zastupljenih u bečejskom lovištu. Psi ove rase oduvek su bili visokog kvaliteta, a 1981., Laslo Kneht uvozi mladog mužjaka Kuhlc Quato koji je bio izuzetnog porekla i stasao u vrlo lepog i kvalitetnog psa, polaže ispit u radu, a u eksterijeru odvaja titule CAC i CAIB. Tri godine kasnije Kneht uvozi i kuju Dunju, zatim još jednog priplodnjaka Don v. Amerland i ovi psi su dali veliki doprinos napredovanju ove rase. Moraju se još pomenuti Branko Glavaški, Ivan Ćirić, Ljubiša Avramov, Pera Jurić i ostali koji su dali svoj doprinos razvoju ove rase pasa.

Na kraju mora se konstatovati da bečejsko udruženje broji standardno oko 250 lovaca i 90 do 120 pasa koji su svi ocenjeni u eksterijeru i radu i da su jedno od najboljih društava po pitanju kinologije. Ovdašnji lovci su više puta učestvovali u reprezentaciji Vojvodine i Jugoslavije, gde su postizali zapažene rezultate i to:

Stevan Doroslovački, odgajivač nemačkih kratkodlakih ptičara i kinološki sudija za rad i oblik lovačkih pasa, dva puta je nastupao na svetskim šampionatima u radu ptičara i ovaputa je Jugoslavija bila svetski prvak u radu pasa ptičara. Pored toga je bio više puta selektor reprezentacije Vojvodine, tri puta šampion Vojvodine u lovačko kinološkom kupu i osvojio je jedno treće mesto na šampionatu Jugoslavije u lovačko kinološkom kupu. Takođe je imao i mnogo velikih rezultata na utakmicama i izložbama širom zemlje i u inostranstvu.

Rajko Doroslovački je bio dva puta šampion Jugoslavije i osvojio jedno četvrto mesto na šampionatu Jugoslavije u lovačko kinološkom kupu, a imao je i brojne nastupe i uspehe sa labrador retriverima.

Organizovanjem ovih brojnih kinoloških manifestacija, Lovačko udruženje „Bečej” zauzima vidno mesto u ovoj monografiji.

KD „Bezdan 91″ osnovano je 1991. godine, pa je po godini osnivanja dobilo i ime. Društvo je osnovalo nekoliko ljubitelja kinologije, dotadašnjih članova somborskog kinološkog društva.

Pored uobičajenih aktivnosti društva, već naredne, 1992. godine organizovana je ocenska smotra pasa na kojoj je ocenjeno 65 pasa. Nakon dve dobro organizovane smotre (1993. godine 78 pasa), članovi su dobili mogućnost da organizuju Republičku izložbu. Na njoj je izloženo 146 pasa.

Takmičenja na saveznom nivou organizuju se u Bezdanu od 1995. godine. Izložbe se redovno odvijaju na travnatom terenu, na obali Velikog kanala, što uvelike doprinosi ukupnom utisku. Nakon prošlogodišnjeg zatišja u radu (rat i pojava besnila u Zapadnobačkom okrugu baš u vreme kad je trebala da se održi izložba) ove godine plan je da se nadoknadi propušteno.

Izložba je zakazana za 24. septembar. Članovi društva planiraju posete ostalim manifestacijama radi podele priznanja CAC i sticanja organizacionih iskustava.

U nekadašnjoj Ugarskoj, gde se nalazila i današnja Kikinda, dosta dugo se upražnjavala jedna vrsta zabave bogatih, trke hrtova. Obično su bogati veleposednici, pored rasnih konja, držali divne rasne hrtove: od toga ko je imao rasnijeg hrta, cenio se, bar u ovim krajevima, ugled bogataša.

Za vreme Bahovog apsolutizma, kada je u Austrougarskoj bio zabranjen lov vatrenim oružjem, hrtovi preuzimaju jednu od vodećih dužnosti u svakom lovu te sada gajenje brzih i rasnih hrtova dobija i svoju praktičnu važnost. Bez pomoći brzih hrtova, u lovu na divljač, sada je bilo gotovo nemoguće postići bilo kakav uspeh. Zato je sasvim normalno da se među odgajivačima rodila želja da provere vrednost svojih hrtova putem raznih takmičenja. Tako su nastale prve trke hrtova u ovim krajevima za razliku od zapadne Evrope gde su nastale znatno ranije. U tom periodu, od 1880. do 1914. godine, zajedno sa konjičkim trkama, to je bila najomiljenija zabava bogatih. Ubrzo po nastanku, ovaj sport je dobio potreban status putem odgovarajućih sportskih organizacija. Ubrzo su izrađena i prva pravila za ova takmičenja.

Od osam županija u Austrougarskoj gde su u to vreme formirani savezi za gajenje hrtova, jedno od prvih i najpoznatijih udruženja obrazovano je u Torontalskoj županiji čije je sedište bilo u Kikindi. Najpoznatiji odgajivači hrtova u ono vreme su bili baron Ivan Bajić, Hranimir Kupusarević, dr Pavle Demko, Jenovaj, baron Ferenc Gerlic, baron Čekonić, Nako itd. Ova torontalska organizacija, koja je u originalu nosila naziv „Nagykikindai torontal megyei agarászó lovas úri szövatkezet alapszablyai” (Zadruga konjičkog lova sa psima Torontalske županije iz Velike Kikinde), nastala je 1895. godine. Međutim, da je gajenja lovačkih pasa bilo i ranije dokazuje činjenica da su u to vreme pojedinci imali hrtove sa pedigreom starim i po 80 godina.

Kako je Kikinda bila sedište udruženja odgajivača hrtova, a pored toga je posedovala najprikladnije trkalište, nije čudo da su se sve trke održavale uglavnom u tom gradu. Prvo takmičenje je održano 22. X 1895. godine, tj. iste godine kada je formiran savez. Takmičenje je održano na kikindskom-mokrinskom ataru. Na tim trkama, na kojima je zapažen veliki broj gledalaca, istakli su se odgajivači: baron Bajić, husarski major Svati, Geza Navai iz Čanada, Janko Agošton, kapetan Hemik, Fuks, Kodubović, Petar Urban, dr Erne Ronai, Ferenc Gerlici i drugi. Ukupno je održano 13 trka, a najviše uspeha su imali hrtovi „Mačkaš” Geze Navaija i „Vilanj” dr Pavla Demka. Prvi hrt je nagrađen srebrnim peharom. Sledeće godine su održane dve trke hrtova, obe u Kikindi. Prva je održana 18. X 1896, a druga 6. i 7. XI 1896. godine. Na prvim trkama, za mlade hrtove, pobedila je „Čipka” barona Gerlicija, a za starije hrtove pobedio je „Tigriš” barona Bajića.

Godine 1897. (14. i 15. XI), Torontalsko udruženje za odgoj hrtova priređuje trke u Bočaru. Pobedili su hrtovi „Soknja” Geze Navaija i „Povetarac” barona Bajića. Sledeće, 1898. godine održane su četiri trke. Na svim trkama je trijumfovao hrt „Mafla” Geze Navaija. Godine 1899. i 1900. su ponovo donele trijumf ovom čuvenom hrtu. U prvoj godini ovog stoleća priređene su dve trke hrtova: jedna u Elemiru, druga u Kikindi. Na obema trkama pobeduju hrtovi barona Bajića.

Na godišnjoj skupštini Torontalskog udruženja za odgoj hrtova, koja je održana u Velikom Bečkereku, odlučeno je da se ubuduće, pored Kikinde, trke priređuju i u Velikom Bečkereku, obzirom da su ove pobudile veliko interesovanje kod tamošnje publike. Već 29. i 30. X 1905. godine su održane prve trke hrtova u Velikom Bečkereku na kojima je pobedio hrt „Šahter” poručnika Đule Gerbera iz Kikinde.

Narednih godina, sve do 1914, svake godine po dva puta godišnje redovno su se održavale trke hrtova i to u raznim mestima, a u Kikindi su zadnje održane 26. i 27. X 1910. godine.

Posle prvog svetskog rata, kada je prestalo sa radom torontalsko udruženje za odgoj hrtova, trke hrtova je priređivao još poneki bogati veleposednik na svome imanju, no interesovanje za trke je sada počelo da opada, da bi se ovaj sport potpuno ugasio 1930. godine, kada je obnarodovan zakon o zabrani lova hrtovima.

Od 1930. do 1954. godine, u Kikindi su uzgajani rasni psi bez rodovnika. Gospodin Mladen Vračević, Stevan Sabo i dr Bogdan Popović su 1954. kupili pse rase nemački ovčar sa rodovnicima i od tada počinje uzgoj pedigriranih pasa u Kikindi.

Mladen Vračević — Mlada, rođen je 25. 10. 1919. godine u Bjelovaru. U Kikindu je došao posle završene vojne škole, 1939. godine. Sa psima je bio od najranijeg detinjstva, pošto je njegov otac imao nekoliko. Od 1946. godine počinje da se interesuje za rasne pse sa rodovnicima, ali u Kikindi u to vreme nije mogao doći do njih jer ih niko nije imao, mada su neke viđenije porodice imale rasne pse: pudle, špiceve, jazavičare… ali su svi bili bez rodovnika. Konačno, 1954. godine Mladen je kupio ženku nemačkog ovčara sa rodovnikom i iste godine je registrovao prvu odgajivačnicu u Kikindi, „Zeleni venac”. Keruša se zvala Unija od Brestovačkog gaja, a oštenjena je u Zagrebu jer je njena majka, kao skotna kuja, doneta iz Austrije, iz odgajivačnice „Schllos Harmsdorf” čija je vlasnica bila Paulina Grinvald. Iste godine Mladen je postao i član Kinološkog saveza Srbije.

Stevan Sabo je kupio mužjaka nemačkog ovčara koji se zvao Lari, iz odgajivačnice „Kalemegdanska”. Majka ovog mužjaka je bila Uba fon Ofterdingen, iz odgajivačnice službenih pasa u Austriji.

Dr Bogdan Popović kupio je Larijevu stariju sestru (potomstvo istih roditelja), koja se zvala Ledi Kalemegdanska.

Ovim primerom, tj. uzgojem pedigriranih rasnih pasa počeli su da se bave i Miloš Veselinov i Miodrag Gligorin, koji su bili članovi Kinološkog društva u Senti.

U Kikindi je 18. 11. 1973. godine osnovano Kinološko društvo „Kikinda”, a osnivači društva bili su Pavle Spajić, Zoran Plavšić, Ivan Rackov, Milena i Miodrag Gligorin, Bora Bozejac, Vojislav Belić, Mile Milosavljev, Ljubomir Erić, Sovra Sivčev, Nikola Kokotović, Sava Tomašev, Miloš Veselinov i Šandor Berček. Prvi predsednik ovog društva bio je Miloš Veselinov, potpredsednik Miodrag Gligorin a sekretar Ivan Rackov.

Ovo kinološko društvo i danas postoji i dosta je aktivno, ako uzmemo za primer da je do sada u Kikindi održano deset saveznih CAC izložbi, dve međunarodne CACIB izložbe, mnogo revija pasa, izložbene smotre, rad jamara, rad ptičara, rad službenih pasa…

Članovi Kinološkog društva „Kikinda” imaju oko 35 pasa dobrog kvaliteta, ali od toga samo dva hrta.

Kinološko društvo u Pančevu osnovano je 11. 03. 1973. od strane nekoliko entuzijasta lovaca, ljubitelja pasa, uz podršku Opštinskog lovačkog saveza. Na skupštini je bilo prisutno 48 građana. U Upravni odbor ušli su Boško Birclin, Andreja Halupa, Milan Adelović, dr Nikodije Todorović, Steva Jovanović, dr Milan Lakić, Branislav Stefanović i Dragan Simić iz Pančeva, Nikola Dimitrić i Radosav Mošorinac iz Starčeva, Čeda Antić iz Glogonja, Marko Brzovan iz Dolova, Mateja Dobrinov iz Jabuke, Stevan Caran iz Banatskog Novog Sela i Marko Turudija iz Ivanova. U Nadzorni odbor izabrani su Radovan Matijević iz Pančeva, Janoš Embeli iz Vojlovice i Franja Švagan uz Omoljice, a u disciplinski sud Tihomir Đurić, Vladeta Nedeljković i Petar Josimov.

Srećom, odmah po formiranju Kinološkog društva pristupilo se propagiranju kinologije kako kod lovaca tako i kod ostalih ljubitelja pasa. Već posle dve godine od osnivanja društva bilo je održano pet smotri a ocenjeno je ukupno 69 pasa koji su imali rodovnike. Kvalitet je bio prosečan ali je bio ohrabrujući. Na narednim dvema smotrama ocenjena su još 62 psa. Cilj ovih smotri eksterijera bio je selekcija pasa, kako lovnih tako i sportskih. 1975. je održana smotra šarplaninaca. Od deset privedenih pasa tri su odbijena pošto nisu zadovoljili kriterijum za dobijanje uslovnog Y-rodovnika.

Održavani su ispiti urođenih osobina lovnih pasa što je doprinelo, uz dopunsku obuku, potvrdi da je pas koristan saradnik u lovu. Rad pasa na terenu i uspeh pojedinaca sa svojim psima pobudio je interesovanje kod prisutnih lovaca-posmatrača, pa se uvidelo da obučen pas nikako nije štetan u lovu, kako se ponekad smatralo.

Smotre i ispiti održavani su na terenima OLS Pančevo. Ispit „C” održan je na terenu LD Omoljica 1975. godine, i po oceni sudija na terenu bio je uspešan. Ovakvim radom lovna kinologija u ovom regionu pošla je uzlaznom linijom.

Prva savezna izložba pasa svih rasa CAC održana je 1976. godine. U katalogu izložbe bilo je upisano 257 pasa. Psi su obeleženi brojevima iz kataloga i razvrstani po boksovima. Na tom prvencu Kinološkog društva u Pančevu ocenjivali su naši eminentni profesori Veterinarskog fakulteta u Beogradu: prof. dr Slobodan Pavlović, prof. dr Milan Jocković, prof. dr Radivoj Žakula iz Novog Sada, kao i Miroljub Gajić, Dušan Mijatović, Laslo Horvat i Janez Hojan. Sudijski pripravnici bili su Gordana Lovan, Evica Obrenov i Vojislav Jovanović.

U sklopu izložbe prikazan je rad obučenih službenih pasa što je takođe izazvalo veliko interesovanje posetilaca.

Smotre eksterijera i prva CAC izložba doprinele su afirmaciji kinologije ovog regiona te je već 1978. godine organizovana druga CAC izložba a izlagači su bili iz svih krajeva SFRJ. Ponovo je održan prikaz obuke službenih pasa.

Dobra saradnja sa OLS Pančevo i OLS Alibunar dovela je do toga da su pojedina lovačka društva stupala kolektivno u članstvo KD Pančevo, što je na kraju učinilo da su sva lovačka društva, posle reorganizacije lovstva, dužna da imaju komisiju za kinologiju.

Lovačka društva zainteresovana za unapređenje lovne kinologije bila su domaćini na ispitima urođenih osobina pasa, kao i na utakmicama. Sudili su prof. dr Radivoj Žakula, Milovan Vitomirov, Dušan Bošnjaković i Josip Hudolin. Posle ovakvog rada moralo je da dođe do uspeha, tako da su na Kupu gradova u Velikoj Plani dva pančevačka psa sa svojim vodičima zauzeli drugo mesto u jakoj konkurenciji.

Rad na upoznavanju sa osnovnim znanjem iz oblasti uzgoja i obuke pasa odvijao se u organizovanju razgovora u pojedinim lovačkim društvima.

Četiri člana KD Pančevo pohađala su seminar za kinološke sudije u organizaciji Kinološkog saveza Srbije od 15. februara do 23. marta 1975, slušajući svake subote i nedelje predavanja Veterinarskog fakulteta u Beogradu od strane profesora Slobodana Pavlovića, Milorada Tadića, Sretena Popovića, Slobodana Šibalića, Živorada Jankovića, Svetislava Paunovića, asist. Darka Pavlovića, p.puk. vet. J. Milivojevića i S. Teodosića kao i Dušana Mijatovića, predsednika KSS.

Dva člana KD Pančevo su sa uspehom položila ispit za ocenjivanje izgleda lovnih pasa: dr Milan Lakić i Dejan Lakić.

Sekcija sportskih i službenih pasa pri KD Pančevo osnovana je 1977. godine, ali se posle nekoliko godina pridružila novoosnovanom KD „1985″ u Pančevu koje je neposredno sa KS Srbije.

Stupanjem na snagu novog Zakona o lovstvu, lovna kinologija nastavlja rad u sklopu lovačkih udruženja u vidu sekcije, deleći manje ili više sudbinu svih lovačkih sekcija pri lovačkim udruženjima Vojvodine.

Kinološko društvo „Debeljača” je održalo svoju osnivačku skupštinu 20. oktobra 1990. godine. Na toj skupštini je donesen i statut društva, na osnovu koga je ova organizacija upisana u registar društvenih organizacija 12. 4. 1991. godine.

Kinološko društvo je izraslo iz Kinološke sekcije lovačkog društva „Zec” iz Debeljače, koje je bilo aktivno u kinologiji od 1986. godine organizujući mnogobrojne kinološke manifestacije: smotre lovačkih i službenih pasa, utakmice jamara kao i četiri specijalne izložbe njufaundlendera.

Kinološko društvo je po osamostaljenju nastavilo aktivno da radi i već 1994. godine izborilo je pravo na organizaciju savezne izložbe pasa svih rasa. Od tada pa do danas se zahvaljujući požrtvovanosti članova ovog društva organizuju vrlo uspešne savezne izložbe u Debeljači.

Trudeći se da kinologiju približe onima kojima je ona bila strana, uvek se uvode neke novine. Tako je 1998. godine po prvi put izveden prikaz AGILITY-a, uz gostovanje dva agiliti kluba iz Mađarske. Naredne godine je po prvi put na izložbi uveden DERBY razred i dodeljena titula Derby pobednik za 1999. godinu.

Prilikom osnivanja ovo društvo je brojalo 20 članova, a danas ih ima preko 80.

Kinološko društvo „Sirmijum” započelo je svoj život i rad pod nazivom KD „Leget” Sremska Mitrovica. Na osnivačkoj skupštini održanoj 28. januara 1968. godine usvojen je Statut Kinološkog društva „Leget”, a upis u registar udruženja građana je izvršen pod rednim brojem 3. dana 1. aprila 1968, po rešenju broj 3178/1 SUP Sremska Mitrovica.

Prvi predsednik Kinološkog društva „Leget” Sremska Mitrovica je bio Živko Relić — „Zuc”, a sekretar Vlada Janać.

Na Skupštini Društva održanoj 1. marta 1981. godine usvojen je novi Statut Društva, u skladu sa Zakonom o udruženjima građana; za predsednika je izabran dipl. vet. Zdravko Sisojević a za sekretara Stojan Savanović.

Počev od 1985. na Skupštini Društva za predsednika je izabran Sava Jovanović, koji je na toj dužnosti bio sve do 16. aprila 1995. godine.

U periodu od osnivanja do 1995. godine, Društvo za potrebe svojih članova, kao i lovačkog udruženja i odgajivačnice službenih pasa KPZ Sremska Mitrovica, organizuje ocenske smotre.

Na Skupštini Društva 16. aprila 1995. godine doneta je odluka o izmeni imena KD „Leget” u KD „Sirmijum” Sremska Mitrovica. Ovo je izvršeno u želji objedinjenja kinologije u gradu, što je i dovelo do zavidnih rezultata u radu.

Za predsednika je izabran Marko Perković, koji je na toj dužnosti bio do decembra 1997, a od tada dužnost predsednika vrši Sveto Vasić, koji je do 11. novembra 1998. bio potpredsednik Društva.

Na izbornoj Skupštini Društva održanoj 11. novembra 1998. za predsednika je jednoglasno izabran Dragoje Grujičić, advokat iz Sremske Mitrovice, za potpredsednika Goran Gladić, a za sekretara Gordana Filko — koji se na tim dužnostima i danas nalaze.

Posle promene imena Društva, 1995. godine, formirani su pri Društvu sledeći klubovi:

• Klub odgajivača nemačkih lovnih terjera Sremska Mitrovica, čiji je prvi predsednik bio Sava Jovanović, a sadašnji je Zlatko Pisarević,
• Klub odgajivača pasa rase baset, čiji je predsednik Dragoje Grujičić,
• Klub odgajivača američkih staford terjera, čiji je predsednik Jovica Živković,
• Klub odgajivača pasa jazavičara, predsednik Mirko Kasabašić.

Članovi NLT kluba Društva izgradili su veštački rov za pse jamare. Društvo je organizovalo dvanaest raznih utakmica u radu pasa jamara, kako saveznih, tako i međunarodnih. Klub AST i klub jazavičara, koji su formirani krajem 1999. godine, uspešno su organizovali po jednu specijalizovanu izložbu pasa, koje su visoko ocenjene od strane delegata JKS.

U svom radu Društvo nastoji i sa uspehom razvija kako lovnu, tako i nelovnu kinologiju, pa je tako danas organizovalo sa velikim uspehom sedam saveznih izložbi pasa svih rasa. Osim toga, u aprilu 1997. godine održan je Kup „Karakuša”, na kome su učestvovali radni psi: goniči, ptičari i lovni terijeri. Aprila 2000. na terenima LD „Srna” Martinci, KD „Sirmijum” je sa velikim uspehom organizovalo prvu utakmicu pasa ptičara tipa „B”.

Povodom trideset godina osnivanja i rada 1998. godine, Društvo je nagradilo velikom plaketom za rad i doprinos u razvoju kinologije i Društva svoje stalne i počasne članove: Savu Jovanovića, Ratka Stanulovića, Dušana Janaća, Zdravka Sisojevića, Momčila Radulovića, dugogodišnje kinološke sudije, zatim Svetu Vasića, Matu Perakovića kao i Trivuna Ivkovića, upravnika KPZ Sremska Mitrovica, preduzeće „Mitros” Sremska Mitrovica, DDOR „Novi Sad” — filijala „Srem” i hotel „Srem” Sremska Mitrovica.

Plaketom Društva tom prilikom su nagrađeni: NLT klub, Goran Gladić, Zlatko Peraković, Gordana Filko, Rada Trbojević, Dragan Todorović, Nikivor Ćurčić i Dragoje Grujičić, kao i KSS i JKS.

Društvo gaji čvrste veze sa drugim kinološkim društvima, kako iz Vojvodine, kao što su Šid, Stara Pazova, Ruma, tako i šire — Gornji Milanovac, Beograd i dr.

Društvo zaokružuje svoj plodni rad sa preko dvadeset članova kinološkog podmlatka, koji su garancija za dalji i uspešni rad Društva, i pozivom na tradicionalnu saveznu izložbu pasa svih rasa u avgustu.

Na teritoriji opštine Kanjiža čistokrvni psi su bili prisutni godinama, i zato je 15. 06. 1996. osnovano današnje Kinološko društvo. Za predsednika je izabran Janoš Farago, za potpredsednika dr Gabor Jakab, za sekretara Angelina Koljenšić, a za članove Karolj Šarnjai, Antal Denč, Ištvan Kolar, Đorđe Bajić, Svetozar Nadrljanski i Janoš Feheri.

Društvo je posle osnivanja svake godine održavalo po jednu smotru i staralo se o popularizaciji rasnih pasa. Društvo danas ima oko 70 članova i preko 300 rasnih pasa.

Nakon dve godine rada, Društvo je 1998. godine organizovalo republičku izložbu pasa svih rasa, a u 2000. godini je organizovalo I saveznu izložbu pasa svih rasa.

Među članovima Društva naročito su uspešni Janoš Fehervari sa nemačkim ovčarima, Tibor Bisak i Jožef Kermeci sa kuvasima, Janoš Farago sa nemačkim bokserima i to ne samo u zemlji nego i u inostranstvu, Antal Denč i Đorđe Bajić sa rotvajlerima, Ištvan Kolar i Zoltan Harangozo sa šnaucerima, Jožef Gemer sa nemačkim bokserom, Ferenc Jakab sa jazavičarima, ne samo u zemlji nego i u inostranstvu, Angelina Kolješić sa engleskim koker španijelom, Edit Biro sa zlatnim retriverom, Karolj Šarnjai sa dalmatinerom i Tibor Fazekaš sa kratkodlakim čivavom.

Zoltan Harangozo je prvi kinološki sudija u opštini Kanjiža.

U toku je osnivanje kluba jamara u okviru KD „Kanjiža”.

Razvoj kinologije u Vojvodini u znatnoj meri je vezan i za osnivanje i rad odgajivačnica pasa na našoj teritoriji. U prvim posleratnim godinama, sve do sedamdesetih, preovladavale su odgajivačnice lovačkih i službenih pasa. Ovo stoga što je razvoj lovstva zahtevao veći broj lovačkih pasa, a u tom periodu su Armija i Služba unutrašnjih poslova tražili veći broj službenih pasa. Posle sedamdesetih godina dolazi do znatnog povećavanja broja odgajivačnica, i to u većoj meri nelovačkih nego lovačkih pasa.

Prema evidenciji KS Jugoslavije i KS Vojvodine u periodu od 1948. do 1998. godine u Vojvodini je registrovano 269 odgajivačnica, od kojih 89 lovačkih i 180 nelovačkih rasa pasa, što se vidi iz priloženog pregleda odgajivačnica u Vojvodini, svrstanih prema godini registracije u JKS.

1948–1960.

1963–1977.

1978–1997.

Razvoj kinologije u Vojvodini u znatnoj meri je vezan i za osnivanje i rad odgajivačnica pasa na našoj teritoriji. U prvim posleratnim godinama, sve do sedamdesetih, preovladavale su odgajivačnice lovačkih i službenih pasa. Ovo stoga što je razvoj lovstva zahtevao veći broj lovačkih pasa, a u tom periodu su Armija i Služba unutrašnjih poslova tražili veći broj službenih pasa. Posle sedamdesetih godina dolazi do znatnog povećavanja broja odgajivačnica, i to u većoj meri nelovačkih nego lovačkih pasa.

Prema evidenciji KS Jugoslavije i KS Vojvodine u periodu od 1948. do 1998. godine u Vojvodini je registrovano 269 odgajivačnica, od kojih 89 lovačkih i 180 nelovačkih rasa pasa.

Detaljna statistika po rasama i godinama za period od 1971. do 1999. godine (broj prijavljenih legala i registrovanih štenadi za lovne i nelovne pse) data je u narednom poglavlju.

Jedan od bitnih pokazatelja stanja kinologije u Vojvodini je i kretanje ukupnog broja prijavljenih i registrovanih legala, kao i broja štenadi u leglima. Ovi podaci se daju u sledećoj tabeli.

Za posmatrani period od 1971. evidentno je da se broj legala lovačkih pasa kretao od minimalnih 304 (1971. godine) do maksimalnih 770 (1995. godine).

Nakon 1987. primetno je naglo opadanje broja štenadi lovačkih pasa, tako da je 1999. godine prijavljeno svega 1.910 štenadi, što je nešto malo više u odnosu na 1971. godinu kada je bilo 1.629 štenadi.

Broj štenadi kod nelovnih pasa se kretao od minimalnih 241 (1971. godine) do maksimalnih 6.011 (1994. godine).

Kod nelovnih pasa, 1971. godine bilo je prijavljeno svega 41 leglo, a najveća brojnost prijavljenih legala zabeležena je 1993. godine sa 1.021 leglom. Međutim, nakon ove godine dolazi do opadanja broja prijavljenih legala, tako da je u 1999. bilo skoro četiri puta manje legala nego u 1993. godini.

Radi boljeg sagledavanja stanja i razvoja naše kinologije, daje se i pregled broja prijavljenih legala i broja štenadi po rasama, posebno za lovne a posebno za nelovne pse za navedeni period.

Detaljna statistika po rasama za period 1971–1999. prikazana je u tabelama koje slede. Zbog obimnosti, podaci su razvrstani po petogodišnjim periodima, sa prikazom broja legala i broja štenadi za svaku rasu.

1971–1975.

1976–1980.

1981–1985.

1986–1990.

1991–1995.

1996–1999.